ماده ۷۷۸ فصل سوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

[ماده ۵۰ قانون جرایم رایانه‌ای]- (منسوخ ۱۳۹۳/۷/۸)- چنانچه داده های رایانه ای توسط طرف دعوا یا شخص ثالثی که از دعوا آگاهی نداشته، ایجاد یا پردازش یا ذخیره یا منتقل شده باشد و سامانه رایانه ای یا مخابراتی مربوط به نحوی درست عمل کند که به صحت و تمامیت، اعتبار و انکارناپذیری داده ها خدشه وارد نشده باشد، قابل استناد خواهد بود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این متن می‌گوید داده‌های رایانه‌ای در چه صورتی می‌توانند به عنوان دلیل به پرونده استناد شوند. شرط اصلی این است که این داده‌ها توسط یکی از طرف‌های دعوا یا توسط شخص سومی که از وجود دعوا بی‌خبر بوده، ساخته یا پردازش یا ذخیره یا منتقل شده باشد.

شرط دوم این است که سامانه رایانه‌ای یا مخابراتی مربوطه درست کار کند، به شکلی که به درستی و کامل بودن داده‌ها، معتبر بودن آن‌ها و امکان انکار نکردن آن‌ها آسیبی وارد نشده باشد. اگر این دو شرط جمع شوند، آن داده‌ها «قابل استناد» هستند؛ یعنی می‌توان به آن‌ها به عنوان دلیل تکیه کرد.

در ابتدای همین متن عبارت «(منسوخ ۱۳۹۳/۷/۸)» و اشاره به «ماده ۵۰ قانون جرایم رایانه‌ای» دیده می‌شود. من دربارهٔ اعتبار، اصلاح یا نسخ این متن اظهارنظری نمی‌کنم و فقط همین مقدار را که در متن آمده بازگو می‌کنم.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی از یک شرکت شکایت دارد. نرم‌افزار حسابداری آن شرکت به‌طور خودکار همهٔ تراکنش‌ها را ثبت کرده و این ثبت‌ها بدون دخالت دستی و در سامانه‌ای که درست کار می‌کند ذخیره شده است. بر اساس این متن، چنین داده‌هایی قابل استناد هستند.
فرض کنید مریم در یک پرونده، پیام‌های ثبت‌شده در سامانهٔ پیام‌رسان را ارائه می‌کند که شخصی بی‌خبر از دعوا آن‌ها را منتقل کرده و سامانه هم بدون نقص کار کرده است. این متن می‌گوید چنین داده‌هایی می‌توانند به عنوان دلیل پذیرفته شوند.

سؤالات پرتکرار

اگر داده‌های رایانه‌ای را خودِ یکی از طرف‌های دعوا درست کرده باشد، باز هم می‌شود به آن استناد کرد؟

بله؛ متن می‌گوید اگر داده‌ها توسط طرف دعوا یا شخص ثالث بی‌خبر از دعوا ایجاد، پردازش، ذخیره یا منتقل شده باشد و سامانه هم درست کار کرده باشد و به صحت، تمامیت، اعتبار و انکارناپذیری داده‌ها خدشه‌ای وارد نشده باشد، قابل استناد است.

منظور از «درست عمل کردن سامانه» چیست؟

همین اندازه در متن آمده که سامانه به گونه‌ای درست کار کند که به صحت و تمامیت، اعتبار و انکارناپذیری داده‌ها خدشه وارد نشود. متن توضیح بیشتری دربارهٔ جزئیات آن نمی‌دهد.

آیا این متن دربارهٔ اعتبار یا نسخ شدن خودش هم چیزی می‌گوید؟

در ابتدای متن عبارت «منسوخ ۱۳۹۳/۷/۸» آمده است، اما من دربارهٔ اینکه این متن معتبر است یا نسخ شده اظهارنظر نمی‌کنم و فقط محتوای آن را توضیح می‌دهم.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←