ماده ۷۲۷ فصل بیست و نهم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

(منسوخ ۱۳۹۲/۰۲/۰۱)- جرائم مندرج در مواد ۵۵۸، ۵۵۹، ۵۶۰، ۵۶۱، ۵۶۲، ۵۶۳، ۵۶۴، ۵۶۵، ۵۶۶، قسمت اخیر ماده ۵۹۶، ۶۰۸، ۶۲۲، ۶۳۲، ۶۳۳، ۶۴۲، ۶۴۸، ۶۶۸، ۶۶۹، ۶۷۶، ۶۷۷، ۶۷۹، ۶۸۲، ۶۸۴، ۶۸۵، ۶۹۰، ۶۹۲، ۶۹۴، ۶۹۷، ۶۹۸، ۶۹۹ و ۷۰۰ جز با شکایت شاکی خصوصی تعقیب نمی شود و در صورتی‌ که شاکی خصوصی گذشت نماید دادگاه می ‌تواند در مجازات مرتکب تخفیف دهد و یا با رعایت موازین شرعی از تعقیب مجرم صرفنظر نماید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این متن مربوط به ماده ۷۲۷ است و در آن فهرستی از جرائم (ارجاع به مواد ۵۵۸، ۵۵۹، ۵۶۰، ۵۶۱، ۵۶۲، ۵۶۳، ۵۶۴، ۵۶۵، ۵۶۶، قسمت اخیر ماده ۵۹۶، ۶۰۸، ۶۲۲، ۶۳۲، ۶۳۳، ۶۴۲، ۶۴۸، ۶۶۸، ۶۶۹، ۶۷۶، ۶۷۷، ۶۷۹، ۶۸۲، ۶۸۴، ۶۸۵، ۶۹۰، ۶۹۲، ۶۹۴، ۶۹۷، ۶۹۸، ۶۹۹ و ۷۰۰) آمده است. حکم کلی این است که این جرائم فقط با شکایت شاکی خصوصی (یعنی شخصی که به او آسیب رسیده و از دادگاه درخواست رسیدگی کرده است) تعقیب می‌شوند؛ یعنی اگر چنین شکایتی نباشد، تعقیب انجام نمی‌شود.

همچنین مقرر شده که اگر شاکی خصوصی گذشت کند (یعنی از شکایت خود صرف‌نظر کند)، دادگاه می‌تواند مجازات مرتکب را تخفیف دهد یا با رعایت موازین شرعی از تعقیب مجرم صرف‌نظر کند. توجه کنید که اینجا سخن از «می‌تواند» است، نه یک اجبار؛ پس دادگاه در این باره اختیار دارد.

این ماده به محتوای مواد دیگری ارجاع داده است، اما متن همین ماده چیزی از محتوای آن مواد را بیان نمی‌کند و من هم دربارهٔ آن‌ها چیزی نمی‌دانم. در ابتدای همین متن عبارت «(منسوخ ۱۳۹۲/۰۲/۰۱)» نوشته شده است؛ من دربارهٔ این که آیا این ماده اکنون معتبر است یا نه اظهارنظر نمی‌کنم و فقط همین عبارت موجود در متن را بازگو می‌کنم.

مصادیق واقعی

مثال ۱: فرض کنید مریم از علی شکایت کیفری کرده و جرمی که به آن استناد شده یکی از جرائم فهرست‌شده در همین ماده باشد. در این حالت تعقیب علی فقط با همین شکایت مریم امکان‌پذیر است. اگر مریم بعداً گذشت کند، دادگاه می‌تواند در مجازات علی تخفیف بدهد یا با رعایت موازین شرعی از تعقیب او صرف‌نظر کند.
مثال ۲: اگر هیچ شاکی خصوصی‌ای مثل مریم در میان نباشد و جرم هم از موارد فهرست‌شده در این ماده باشد، بر اساس همین متن تعقیب انجام نمی‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر شاکی خصوصی شکایت نکند، این جرائم تعقیب می‌شوند؟

بر اساس همین متن، خیر؛ این جرائم جز با شکایت شاکی خصوصی تعقیب نمی‌شوند.

اگر شاکی خصوصی گذشت کند، مجازات مرتکب قطعاً کم می‌شود؟

متن می‌گوید دادگاه «می‌تواند» در مجازات مرتکب تخفیف دهد یا با رعایت موازین شرعی از تعقیب مجرم صرف‌نظر کند؛ پس این یک اختیار برای دادگاه است و متن، نتیجهٔ قطعی را تعیین نکرده است.

چه جرائمی مشمول این حکم هستند؟

جرائمی که در همین متن فهرست شده‌اند: ارجاع به مواد ۵۵۸، ۵۵۹، ۵۶۰، ۵۶۱، ۵۶۲، ۵۶۳، ۵۶۴، ۵۶۵، ۵۶۶، قسمت اخیر ماده ۵۹۶، ۶۰۸، ۶۲۲، ۶۳۲، ۶۳۳، ۶۴۲، ۶۴۸، ۶۶۸، ۶۶۹، ۶۷۶، ۶۷۷، ۶۷۹، ۶۸۲، ۶۸۴، ۶۸۵، ۶۹۰، ۶۹۲، ۶۹۴، ۶۹۷، ۶۹۸، ۶۹۹ و ۷۰۰. متن همین ماده محتوای آن مواد را توضیح نمی‌دهد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←