ماده ۴۳۱ فصل اول قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

فاضل دیه یا سهم پرداختی شرکا از دیه جنایت، متعلق به قصاص شونده است و او می‌تواند آن را به صاحب حق قصاص یا شرکای خود ببخشد و یا هر نوع تصرف مالکانه دیگری در آن انجام دهد لکن اگر آن را دریافت کرده باشد و قصاص صورت نگیرد، باید آن را برگرداند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ پولی است که در جریان قصاص پرداخت می‌شود؛ یعنی «فاضل دیه» یا سهمی که چند شریک در دیه جنایت دارند. طبق این متن، این پول از آنِ کسی است که قرار است قصاص شود (قصاص‌شونده) و او می‌تواند آن را به صاحب حق قصاص یا به شریکان خودش ببخشد یا هر کار دیگری که مالکانه باشد با آن انجام دهد.

اما یک شرط مهم هم دارد: اگر قصاص‌شونده آن پول را گرفته باشد و در نهایت قصاص اجرا نشود، باید پولی را که دریافت کرده برگرداند.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی و مریم دو شریک در حق قصاص باشند و بخشی از دیه سهم مریم باشد. طبق این متن، آن بخش پرداختی می‌تواند به قصاص‌شونده تعلق داشته باشد و او می‌تواند آن را به علی یا مریم ببخشد یا در آن تصرف مالکانه کند.
فرض کنید قصاص‌شونده پولی را که به او تعلق داشت دریافت کرده، اما بعد قصاص اجرا نمی‌شود؛ در این حالت بر اساس همین متن باید آن پول را برگرداند.

سؤالات پرتکرار

فاضل دیه یا سهم پرداختی شرکا از دیه، مال کیست؟

طبق این ماده، این پول متعلق به قصاص‌شونده است.

قصاص‌شونده می‌تواند آن پول را چه کار کند؟

می‌تواند آن را به صاحب حق قصاص یا شریکان خود ببخشد یا هر نوع تصرف مالکانه دیگری در آن انجام دهد.

اگر آن پول را گرفته باشد ولی قصاص اجرا نشود چه می‌شود؟

بر اساس همین متن، باید آن را برگرداند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←