ماده ۳۳۳ فصل چهارم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر لوث علیه دو یا چند نفر به شکل مردد ثابت باشد و قسامه به همینگونه علیه آنان اقامه شود، جنایت بر عهده یکی از چند نفر، به صورت مردد اثبات می‌شود و قاضی از آنان میخواهد که بر برائت خود سوگند بخورند. اگر همگی از سوگند خوردن خودداری ورزند یا برخی از آنان سوگند یاد کنند و برخی نکنند، دیه بر ممتنعان ثابت می‌شود. اگر ممتنعان متعدد باشند، پرداخت دیه به نسبت مساوی میان آنان تقسیم می‌شود. اگر همه آنان بر برائت خود سوگند یاد کنند، در خصوص قتل، دیه از بیتالمال پرداخت می‌شود و در غیر قتل، دیه به نسبت مساوی میان آنان تقسیم می‌گردد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ حالتی است که «لوث» — یعنی نشانه‌ها و قرائنی که گمان قوی به وقوع جنایت ایجاد می‌کند — علیه دو یا چند نفر به صورت مردد (یعنی معلوم نیست کدام‌یک مرتکب بوده) ثابت شود و قسامه هم به همان شکل مردد علیه آنان اقامه شود. (توضیح سادهٔ «لوث» و «قسامه» آن است که این دو اصطلاح به ترتیب به قرائن به‌وجودآورندهٔ گمان و به سوگندهایی گفته می‌شود که در این‌گونه موارد اقامه می‌گردد؛ خود این متن تعریفی از آن‌ها ارائه نکرده است.) در این حالت، جنایت به صورت مردد بر عهدهٔ یکی از آن چند نفر اثبات می‌شود و قاضی از آنان می‌خواهد که برای برائت خود سوگند بخورند.

سپس متن سه حالت را از هم جدا می‌کند: نخست، اگر همه از سوگند خوردن خودداری کنند یا بعضی سوگند بخورند و بعضی نخورند، دیه بر عهدهٔ کسانی که امتناع کرده‌اند (ممتنعان) ثابت می‌شود؛ و اگر این ممتنعان چند نفر باشند، پرداخت دیه به نسبت مساوی میان آنان تقسیم می‌شود. دوم، اگر همه آنان بر برائت خود سوگند یاد کنند، در مورد قتل، دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود. سوم، اگر همه سوگند برائت بخورند ولی موضوع قتل نباشد، دیه به نسبت مساوی میان خودشان تقسیم می‌گردد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی و مریم و حسن متهم باشند به اینکه جنایتی وارد کرده‌اند، اما معلوم نیست کدام‌یک این کار را کرده است و لوث به شکل مردد علیه هر سه ثابت می‌شود. قاضی از آنان می‌خواهد برای برائت خود سوگند بخورند؛ اگر هیچ‌کدام سوگند نخورند، دیه بر عهدهٔ آنان ثابت می‌شود و به نسبت مساوی میان سه نفر تقسیم می‌گردد.
در همان مثال، اگر هر سه بر برائت خود سوگند یاد کنند و موضوع جنایت، قتل باشد، دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود؛ اما اگر جنایت قتل نباشد، دیه به نسبت مساوی میان همان سه نفر تقسیم می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر بعضی از این افراد سوگند برائت بخورند و بعضی دیگر نخورند، دیه به عهدهٔ چه کسی می‌افتد؟

دیه بر عهدهٔ کسانی ثابت می‌شود که از سوگند خوردن امتناع کرده‌اند؛ و اگر این ممتنعان چند نفر باشند، پرداخت دیه به نسبت مساوی میان آنان تقسیم می‌شود.

اگر هر دو یا همهٔ این افراد بر برائت خود سوگند یاد کنند، چه اتفاقی می‌افتد؟

اگر موضوع قتل باشد، دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود؛ و اگر موضوع قتل نباشد، دیه به نسبت مساوی میان آنان تقسیم می‌گردد.

در این ماده منظور از «مردد» بودن چیست؟

این متن خودش تعریفی از آن ارائه نکرده است؛ فقط گفته لوث علیه دو یا چند نفر به شکل مردد ثابت شود و قسامه هم به همین‌گونه اقامه شود و جنایت نیز به صورت مردد بر عهدهٔ یکی از آن چند نفر اثبات می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←