ماده ۴۳ فصل پنجم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در تعویق مراقبتی، دادگاه صادرکننده قرار می‌تواند با توجه به جرم ارتکابی و خصوصیات مرتکب و شرایط زندگی او به نحوی که در زندگی وی یا خانواده اش اختلال اساسی و عمده ایجاد نکند مرتکب را به اجرای یک یا چند مورد از دستورهای زیر در مدت تعویق، ملزم نماید: الف- حرفه آموزی یا اشتغال به حرفهای خاص ب- اقامت یا عدم اقامت در مکان معین پ- درمان بیماری یا ترک اعتیاد ت- پرداخت نفقه افراد واجب النفقه ث- خودداری از تصدی کلیه یا برخی از وسایل نقلیه موتوری ج- خودداری از فعالیت حرفهای مرتبط با جرم ارتکابی یا استفاده از وسایل موثر در آن چ- خودداری از ارتباط و معاشرت با شرکا یا معاونان جرم یا دیگر اشخاص از قبیل بزه دیده به تشخیص دادگاه ح- گذراندن دوره یا دوره های خاص آموزش و یادگیری مهارتهای اساسی زندگی یا شرکت در دوره های تربیتی، اخلاقی، مذهبی، تحصیلی یا ورزشی

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره نوعی از «تعویق صدور حکم» به نام تعویق مراقبتی است. در این حالت دادگاه صادرکننده قرار می‌تواند با توجه به جرم ارتکابی، خصوصیات خود مرتکب و شرایط زندگی او، او را ملزم کند در مدت تعویق یک یا چند دستور از فهرست این ماده را اجرا کند. این الزام باید طوری باشد که در زندگی خود مرتکب یا خانواده‌اش اختلال اساسی و عمده ایجاد نکند.

دستورهایی که در متن آمده عبارت‌اند از: حرفه‌آموزی یا اشتغال به حرفه‌ای خاص؛ اقامت یا عدم اقامت در مکانی معین؛ درمان بیماری یا ترک اعتیاد؛ پرداخت نفقه افراد واجب‌النفقه؛ خودداری از رانندگی با همه یا برخی وسایل نقلیه موتوری؛ خودداری از فعالیت حرفه‌ای مرتبط با جرم ارتکابی یا استفاده از وسایل مؤثر در آن؛ خودداری از ارتباط و معاشرت با شرکا یا معاونان جرم یا اشخاص دیگری مانند بزه‌دیده که دادگاه تشخیص می‌دهد؛ و گذراندن یک یا چند دوره آموزش مهارت‌های اساسی زندگی یا دوره‌های تربیتی، اخلاقی، مذهبی، تحصیلی یا ورزشی.

در همین متن، تبصره‌ای برای این ماده ذکر نشده است. همچنین این ماده مدت تعویق و پیامد اجرا نکردن این دستورها را بیان نکرده و در این باره چیزی در متن نیامده است.

مصادیق واقعی

علی به دلیل ارتکاب جرمی پرونده دارد؛ دادگاه با توجه به جرم او و شرایط زندگی‌اش قرار تعویق مراقبتی صادر می‌کند و او را ملزم می‌کند در مدت تعویق در دوره ترک اعتیاد شرکت کند و در مکان معینی اقامت داشته باشد.
مریم به دلیل جرمی که با یک حرفه خاص ارتباط دارد، مشمول تعویق مراقبتی می‌شود؛ دادگاه او را ملزم می‌کند در مدت تعویق از فعالیت در آن حرفه خودداری کند و دوره مهارت‌های زندگی بگذراند.

سؤالات پرتکرار

در تعویق مراقبتی، دادگاه چه کارهایی می‌تواند از مرتکب بخواهد؟

طبق این ماده، دادگاه می‌تواند او را به یک یا چند مورد از این دستورها ملزم کند: حرفه‌آموزی یا اشتغال به حرفه‌ای خاص، اقامت یا عدم اقامت در مکان معین، درمان بیماری یا ترک اعتیاد، پرداخت نفقه افراد واجب‌النفقه، خودداری از رانندگی با کلیه یا برخی وسایل نقلیه موتوری، خودداری از فعالیت حرفه‌ای مرتبط با جرم یا استفاده از وسایل مؤثر در آن، خودداری از ارتباط و معاشرت با شرکا یا معاونان جرم یا اشخاص دیگر مانند بزه‌دیده به تشخیص دادگاه، و گذراندن دوره‌های آموزش مهارت‌های زندگی یا دوره‌های تربیتی، اخلاقی، مذهبی، تحصیلی یا ورزشی.

آیا دادگاه می‌تواند مرتکب را از رانندگی منع کند؟

بله؛ بر اساس بند «ث» این ماده، خودداری از تصدی کلیه یا برخی از وسایل نقلیه موتوری یکی از دستورهایی است که دادگاه می‌تواند در مدت تعویق به آن الزام کند.

آیا در این ماده مدت تعویق یا نتیجه اجرا نکردن دستورها گفته شده است؟

نه؛ در همین متنی که آمده، نه مدتی برای تعویق مشخص شده و نه پیامد اجرا نکردن این دستورها بیان شده است. همچنین تبصره‌ای برای این ماده در این متن ذکر نشده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←