ماده ۴۹۰ مبحث دوم قانون تجارت

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

پس از تصدیق شدن قرارداد ارفاقی دعوی بطلان نسبت به آن قبول نمی‌شود مگر اینکه پس از تصدیق مکشوف شود که در میزان دارایی یا مقدار قروض حیله به کار رفته و قدر حقیقی قلمداد نشده است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «قرارداد ارفاقی» است؛ یعنی توافقی که تاجر ورشکسته با طلبکارانش می‌کند. بر اساس این متن، وقتی این قرارداد تصدیق (تأیید) شد، دیگر نمی‌توان ادعا کرد که آن قرارداد باطل است. تنها یک استثنا وجود دارد: اگر بعد از تصدیق معلوم شود که در تعیین میزان دارایی تاجر یا در تعیین مقدار بدهی‌های او حیله و تقلب به کار رفته و مقدار واقعی به حساب نیامده است، در این صورت دعوی بطلان قابل قبول است.

پس به‌طور خلاصه: اصل بر این است که بعد از تصدیق، بطلان قرارداد پذیرفته نمی‌شود؛ مگر اینکه بعداً روشن شود که اعداد و ارقام دارایی یا بدهی‌ها با حیله و به‌صورت غیرواقعی ارائه شده بوده است.

مصادیق واقعی

علی که ورشکسته شده با طلبکارانش قرارداد ارفاقی می‌بندد و این قرارداد تصدیق می‌شود. اگر بعد از تصدیق معلوم شود که علی دارایی‌هایش را کمتر از واقع نشان داده و این کار با حیله بوده، طبق این ماده دعوی بطلان قرارداد پذیرفته می‌شود.
مریم طلبکار است و می‌خواهد بعد از تصدیق قرارداد ارفاقی آن را باطل اعلام کند، بدون اینکه حیله‌ای در میزان دارایی یا بدهی‌ها کشف شده باشد. طبق این متن، دعوی بطلان او قبول نمی‌شود.

سؤالات پرتکرار

بعد از تأیید قرارداد ارفاقی، آیا می‌توان گفت آن قرارداد باطل است؟

به‌طور کلی نه؛ این ماده می‌گوید پس از تصدیق قرارداد، دعوی بطلان نسبت به آن قبول نمی‌شود. فقط در یک حالت استثنا وجود دارد.

تنها حالتی که بعد از تصدیق می‌توان بطلان قرارداد را مطرح کرد چیست؟

اگر بعد از تصدیق کشف شود که در میزان دارایی یا مقدار بدهی‌ها حیله به کار رفته و مقدار واقعی به حساب نیامده است.

منظور از «حیله» در این ماده چیست؟

متن ماده فقط می‌گوید حیله در میزان دارایی یا مقدار قروض؛ توضیح بیشتری دربارهٔ معنای آن یا مصادیقش در همین ماده نیامده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تجارت ←