ماده ۱۵۴ قانون آیین دادرسی کیفری

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه متهم، نوشته، اسناد، مدارک، اسباب و ادله موثر در کشف جرم مربوط را به وکیل خود یا شخص دیگری بسپارد، بازپرس می‌تواند آنها را حسب مورد، در حضور وکیل یا آن شخص بررسی کند. در صورت استنکاف اشخاص مذکور از ارائه آنها، مستنکف به مجازات مقرر برای خلاصی متهم از محاکمه محکوم می‌شود، اما در صورتی که این اشخاص عذر موجه داشته باشند، ادله خود را به مقام قضائی رسیدگی کننده ارائه می دهند. نوشته، اسناد و مدارک غیر مرتبط با جرم نباید مطالبه و مورد بررسی قرار گیرد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ زمانی است که متهم (کسی که به او اتهام زده شده) نوشته‌ها، اسناد، مدارک و چیزهایی که می‌تواند به کشف جرم کمک کند را به وکیل خود یا شخص دیگری می‌سپارد. در این حالت بازپرس (مقام قضائی که تحقیقات مقدماتی را انجام می‌دهد) می‌تواند این اقلام را بررسی کند، ولی باید این کار را در حضور همان وکیل یا آن شخص انجام دهد.

اگر وکیل یا آن شخص از ارائهٔ این اقلام خودداری کند، به مجازاتی که برای «خلاصی متهم از محاکمه» تعیین شده محکوم می‌شود. اما اگر عذر موجهی داشته باشد، باید ادلهٔ خود را به مقام قضائی رسیدگی‌کننده ارائه دهد.

نکتهٔ مهم دیگر این است که نوشته‌ها، اسناد و مدارکی که به جرم مربوط نیستند، نباید مطالبه و بررسی شوند. متن به مجازاتی که برای «خلاصی متهم از محاکمه» مقرر شده ارجاع داده، ولی مقدار یا جزئیات آن را بیان نکرده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی متهم به جرمی است و چند سند را به وکیلش مریم می‌سپارد. بازپرس می‌تواند آن اسناد را در حضور مریم بررسی کند. اگر مریم بدون عذر موجه از نشان دادن آنها خودداری کند، به مجازات مقرر برای خلاصی متهم از محاکمه محکوم می‌شود.
فرض کنید شخصی اسنادی را به دوستش سپرده که بخشی از آنها به جرم مربوط نیست. بازپرس نباید آن اسناد غیرمرتبط را مطالبه یا بررسی کند.

سؤالات پرتکرار

اگر اسناد را به وکیلم بدهم، آیا بازپرس می‌تواند آنها را ببیند؟

بله، اگر این اسناد در کشف جرم مؤثر باشند، بازپرس می‌تواند آنها را در حضور وکیل یا شخصی که اسناد نزد اوست بررسی کند.

اگر وکیلم از ارائهٔ اسناد خودداری کند چه اتفاقی می‌افتد؟

بر اساس این متن، به مجازات مقرر برای خلاصی متهم از محاکمه محکوم می‌شود؛ مگر اینکه عذر موجهی داشته باشد که در آن صورت ادلهٔ خود را به مقام قضائی رسیدگی‌کننده ارائه می‌دهد.

آیا بازپرس می‌تواند اسنادی را که به جرم مربوط نیست مطالبه کند؟

نه، بر اساس این ماده نوشته، اسناد و مدارک غیرمرتبط با جرم نباید مطالبه و بررسی شوند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←