ماده ۱۴۹ قانون آیین دادرسی کیفری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

مالی که نگهداری آن مستلزم هزینه نامتناسب است و یا موجب خرابی یا کسر فاحش قیمت آن شود و حفظ مال هم برای دادرسی لازم نباشد و همچنین اموال ضایع شدنی و سریع الفساد، در صورت عدم دسترسی به مالک حسب مورد، به تقاضای بازپرس و موافقت دادستان و یا دستور دادگاه به قیمت روز فروخته می‌شود. وجه حاصل تا تعیین تکلیف نهایی در صندوق دادگستری به عنوان امانت نگهداری می‌شود.

تبصره ۱

هرگونه دخالت و تصرف غیر مجاز و استفاده از اموال توقیفی ممنوع است.

تبصره ۲

چنانچه مدعی مالکیت، همان قیمت را پرداخت کند در اولویت خرید قرار دارد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ مالی است که در جریان یک پرونده کیفری نگهداری می‌شود. اگر نگهداری چنین مالی هزینهٔ نامتناسب داشته باشد، یا باعث خرابی یا کاهش چشمگیر قیمت آن شود، و حفظ آن برای دادرسی لازم نباشد، همچنین اموال زودفاسدشدنی، در صورتی که به مالک دسترسی نباشد، حسب مورد به تقاضای بازپرس و موافقت دادستان یا با دستور دادگاه به قیمت روز فروخته می‌شود.

پول حاصل از فروش تا زمانی که تصمیم نهایی گرفته شود، به عنوان امانت در صندوق دادگستری نگهداری می‌شود.

تبصره ۱ می‌گوید هرگونه دخالت و تصرف غیرمجاز و استفاده از اموال توقیفی ممنوع است. تبصره ۲ می‌گوید اگر کسی مدعی مالکیت باشد و همان قیمت را بپردازد، در خرید اولویت دارد. متن دربارهٔ اینکه در هر مورد دقیقاً کدام مسیر انتخاب می‌شود، جزئیات بیشتری نمی‌دهد.

مصادیق واقعی

فرض کنید خودرویی در پرونده‌ای توقیف شده و نگهداری آن هزینهٔ نامتناسب دارد و برای دادرسی هم لازم نیست. در این صورت، حسب مورد با تقاضای بازپرس و موافقت دادستان یا دستور دادگاه، خودرو به قیمت روز فروخته می‌شود و پول آن تا تعیین تکلیف نهایی در صندوق دادگستری می‌ماند.
فرض کنید مقداری مواد غذایی زودفاسدشدنی توقیف شده و به مالک دسترسی نیست. بر اساس این متن، چنین مالی حسب مورد با تقاضای بازپرس و موافقت دادستان یا دستور دادگاه به قیمت روز فروخته می‌شود و وجه آن در صندوق دادگستری نگهداری می‌شود.

سؤالات پرتکرار

چه مالی طبق این ماده فروخته می‌شود؟

مالی که نگهداری‌اش مستلزم هزینهٔ نامتناسب باشد یا موجب خرابی یا کسر فاحش قیمت شود و حفظ آن برای دادرسی لازم نباشد، و همچنین اموال ضایع‌شدنی و سریع‌الفساد، در صورت عدم دسترسی به مالک.

پول حاصل از فروش چنین مالی کجا نگهداری می‌شود؟

وجه حاصل تا تعیین تکلیف نهایی در صندوق دادگستری به عنوان امانت نگهداری می‌شود.

اگر کسی مدعی مالکیت مال باشد چه حق اولویتی دارد؟

چنانچه مدعی مالکیت همان قیمت را پرداخت کند، در اولویت خرید قرار دارد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←
ماده ۱۴۹ قانون آیین دادرسی کیفری — لویادسک