ماده ۲۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در دعاوی مدنی (حقوقی) تعداد و جنسیت گواه، همچنین ترکیب گواهان با سوگند به ترتیب ذیل می‌باشد: الف - اصل طلاق و اقسام آن و رجوع در طلاق و نیز دعاوی غیرمالی از قبیل مسلمان بودن، بلوغ، جرح و تعدیل، عفو از قصاص، وکالت، وصیت با گواهی دو مرد. ب - دعاوی مالی یا آنچه که مقصود از آن مال می‌باشد از قبیل دین، ثمن مبیع، معاملات، وقف، اجاره، وصیت به نفع مدعی، غصب، جنایات خطائی و شبه عمد که موجب دیه است با گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن. چنانچه برای خواهان امکان اقامه بینه شرعی نباشد می‌تواند با معرفی یک گواه مرد یا دو زن به ضمیمه یک سوگند ادعای خود را اثبات کند. در موارد مذکور در این بند، ابتدا گواه واجد شرایط شهادت می دهد، سپس سوگند توسط خواهان ادا می‌شود. ج - دعاوی که اطلاع بر آن‌ها معمولا در اختیار زنان است از قبیل ولادت، رضاع، بکارت، عیوب درونی زنان با گواهی چهار زن، دو مرد یا یک مرد و دو زن. د - اصل نکاح با گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ گواهی در دعاوی مدنی (حقوقی) می‌گوید برای هر دسته از دعاوی، چه تعداد گواه و با چه جنسیتی لازم است. در بند الف، برای اصل طلاق و اقسام آن، رجوع در طلاق و دعاوی غیرمالی مثل مسلمان بودن، بلوغ، جرح و تعدیل، عفو از قصاص، وکالت و وصیت، گواهی دو مرد ذکر شده است.

در بند ب، برای دعاوی مالی یا مواردی که مقصود از آن مال است، مثل دین، ثمن مبیع، معاملات، وقف، اجاره، وصیت به نفع مدعی، غصب و جنایات خطائی و شبه عمد که موجب دیه است، گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن کافی دانسته شده. در ادامه همین بند آمده اگر خواهان نتواند بینه شرعی اقامه کند، می‌تواند یک گواه مرد یا دو زن را معرفی کند و خودش یک سوگند ادا کند؛ در این حالت اول گواه واجد شرایط شهادت می‌دهد و بعد سوگند توسط خواهان ادا می‌شود.

در بند ج، برای دعاوی که اطلاع بر آن‌ها معمولاً در اختیار زنان است، مثل ولادت، رضاع، بکارت و عیوب درونی زنان، گواهی چهار زن، دو مرد یا یک مرد و دو زن ذکر شده است. در بند د هم برای اصل نکاح، گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن آمده است.

مصادیق واقعی

علی در یک دعوای مالی ادعا می‌کند مریم به او مقداری پول (دین) بدهکار است. طبق بند ب، علی می‌تواند با گواهی دو مرد یا یک مرد و دو زن ادعای خود را اثبات کند. اگر امکان اقامه بینه شرعی نداشته باشد، می‌تواند یک گواه مرد یا دو زن معرفی کند و به ضمیمه یک سوگند، ادعای خود را اثبات کند.
در دعوایی که موضوع آن ولادت یا رضاع است، طبق بند ج می‌توان با گواهی چهار زن، دو مرد یا یک مرد و دو زن اثبات کرد.

سؤالات پرتکرار

برای اثبات اصل طلاق، طبق این ماده چه گواهی لازم است؟

طبق بند الف، گواهی دو مرد.

در دعاوی مالی اگر خواهان نتواند بینه شرعی اقامه کند، چه راهی در این متن گفته شده است؟

می‌تواند یک گواه مرد یا دو زن معرفی کند و به ضمیمه یک سوگند، ادعای خود را اثبات کند؛ ابتدا گواه واجد شرایط شهادت می‌دهد و سپس سوگند توسط خواهان ادا می‌شود.

برای دعاوی مربوط به بکارت یا عیوب درونی زنان چه ترکیب‌هایی از گواهان ذکر شده است؟

چهار زن، دو مرد، یا یک مرد و دو زن.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی مدنی ←
ماده ۲۳۰ قانون آیین دادرسی مدنی — لویادسک