ماده ۶۴۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر بر مستعیر شرط ضمان شده باشد مسئول هر کسر و نقصانی خواهد بود اگر چه مربوط به عمل او نباشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ عاریه است. اگر در عاریه شرط شود که مستعیر (کسی که مال به او عاریه داده شده) ضامن باشد، او مسئول هر کسر و نقصانی در مال عاریه است؛ حتی اگر آن کسر یا نقصان به کار او مربوط نباشد.

به بیان ساده، با بودن چنین شرطی، مهم نیست که خرابی یا کم شدن مال به سبب کار مستعیر رخ داده باشد یا نه؛ بر اساس همین متن او مسئول است. متن توضیح نمی‌دهد که این شرط چگونه باید گذاشته شود یا چه استثناهایی دارد.

مصادیق واقعی

مریم دوچرخه‌اش را به علی عاریه می‌دهد و شرط می‌کند که علی ضامن باشد. بعداً بدون اینکه علی کاری کرده باشد، دوچرخه خط می‌افتد؛ بر اساس این ماده علی مسئول این نقصان است.
علی کتابی را از مریم عاریه می‌گیرد و در عاریه شرط ضمان گذاشته می‌شود. اگر چند برگ کتاب بدون اقدام علی پاره شود، او بر اساس همین متن مسئول کسر و نقصان است.

سؤالات پرتکرار

اگر در عاریه شرط ضمان باشد، ولی خرابی به کار مستعیر مربوط نباشد، باز هم مسئول است؟

بله. متن می‌گوید مسئول هر کسر و نقصانی خواهد بود، اگر چه مربوط به عمل او نباشد.

منظور از شرط ضمان در این ماده چیست؟

متن فقط می‌گوید اگر بر مستعیر شرط ضمان شده باشد؛ یعنی شرط شده باشد که او ضامن باشد. جزئیات بیشتر دربارهٔ نحوهٔ گذاشتن این شرط در همین متن نیامده است.

این حکم شامل چه خسارتی می‌شود؟

بر اساس متن، هر کسر و نقصانی در مال عاریه را شامل می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۶۴۲ قانون مدنی — لویادسک