ماده ۵۲۳ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

زمینی که مورد مزارعه است باید برای زرع مقصود قابل باشد اگرچه محتاج به اصلاح یا تحصیل آب باشد و اگر زرع محتاج به عملیاتی‌ باشد از قبیل حفر نهر یا چاه و غیره و عامل در حین عقد جاهل به آن بوده باشد حق فسخ معامله را خواهد داشت.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره قرارداد مزارعه است و می‌گوید زمینی که برای مزارعه داده می‌شود باید بتواند همان زراعتی را که هدف قرارداد است، ممکن کند. لازم نیست زمین از قبل آماده و بی‌نقص باشد؛ همین که قابل کشت باشد کافی است، حتی اگر نیاز به اصلاح یا تهیه آب داشته باشد.

همچنین اگر برای انجام زراعت کارهایی مثل کندن نهر یا چاه و مانند آن لازم باشد و عامل (کشاورز) در زمان بستن قرارداد این موضوع را نمی‌دانسته، حق فسخ معامله را دارد.

مصادیق واقعی

علی زمینی را برای کشت گندم به مریم به مزارعه می‌دهد. زمین قابل کشت گندم است ولی آب آن باید تهیه شود؛ بر اساس این متن، همین مقدار که زمین برای زرع مقصود قابل باشد کافی است.
علی زمینی را برای کشت به مریم به مزارعه می‌دهد. برای این کشت باید چاه کنده شود، اما مریم در زمان بستن قرارداد نمی‌دانسته که چنین کاری لازم است؛ در این حالت او حق فسخ معامله را دارد.

سؤالات پرتکرار

اگر زمین مورد مزارعه نیاز به اصلاح یا تهیه آب داشته باشد، قرارداد مزارعه باطل است؟

نه، متن می‌گوید زمین باید برای زرع مقصود قابل باشد، اگرچه محتاج به اصلاح یا تحصیل آب باشد.

اگر برای زراعت باید نهر یا چاه حفر شود و عامل در زمان عقد نمی‌دانسته، چه حقی دارد؟

عامل حق فسخ معامله را خواهد داشت.

آیا این ماده درباره مدت قرارداد یا سهم طرفین چیزی گفته است؟

خیر، این متن فقط درباره قابل بودن زمین برای زرع مقصود و حق فسخ عامل در فرضی که از نیاز به عملیاتی مثل حفر نهر یا چاه در زمان عقد بی‌اطلاع بوده، صحبت می‌کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۵۲۳ قانون مدنی — لویادسک