ماده ۲۶۴ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

تعهدات به یکی از طرق ذیل ساقط میشود: ۱- به وسیله وفای به عهد ۲- به وسیله اقاله ۳- به وسیله ابراء ۴- به وسیله تبدیل تعهد ۵- به وسیله تهاتر ۶- به وسیله مالکیت مافی‌الذمه

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید «تعهد» — یعنی وظیفه‌ای که یک شخص در برابر شخص دیگر بر عهده دارد — به شش راه از بین می‌رود (ساقط می‌شود). یعنی وقتی یکی از این شش راه پیش بیاید، دیگر آن وظیفه بر عهدهٔ فرد باقی نمی‌ماند.

شش راهی که نام برده شده عبارت‌اند از: ۱) وفای به عهد، یعنی انجام دادن همان چیزی که تعهد شده بود؛ ۲) اقاله، یعنی توافق دو طرف بر پایان دادن به رابطه؛ ۳) ابراء، یعنی بخشیدن یا چشم‌پوشی طلبکار از طلب خود؛ ۴) تبدیل تعهد، یعنی جایگزین شدن یک تعهد با تعهدی دیگر؛ ۵) تهاتر، یعنی رویاروی هم قرار گرفتن دو طلب دو طرف و تسویه شدن آن‌ها با یکدیگر؛ ۶) مالکیت مافی‌الذمه، یعنی مالک شدن شخص نسبت به همان چیزی که در ذمه (بر عهدهٔ) او است.

خود این ماده فقط فهرست این شش راه را آورده و توضیح نداده که هر کدام چه شرایطی دارند، در چه مواردی پذیرفته می‌شوند و چه آثاری دارند؛ بنابراین از متن همین ماده نمی‌توان جزئیات هر یک را فهمید. این ماده تبصره هم ندارد.

مصادیق واقعی

علی به مریم یک میلیون تومان بدهکار است و در موعد مقرر آن را کامل پرداخت می‌کند؛ با این پرداخت، تعهد علی با «وفای به عهد» ساقط می‌شود.
مریم از علی طلبی دارد، اما تصمیم می‌گیرد از آن بگذرد و آن را به علی ببخشد؛ این کار از راه «ابراء» موجب ساقط شدن تعهد علی می‌شود.

سؤالات پرتکرار

این ماده چند راه برای از بین رفتن تعهد نام برده است؟

شش راه: وفای به عهد، اقاله، ابراء، تبدیل تعهد، تهاتر و مالکیت مافی‌الذمه.

آیا خود این ماده شرایط هر یک از این شش راه را توضیح داده است؟

نه؛ این ماده تنها این شش راه را نام برده و دربارهٔ شرایط و جزئیات هیچ‌کدام توضیحی نداده است.

اگر من بدهی‌ام را کامل بپردازم، تعهدم از بین می‌رود؟

بله؛ بر اساس بند ۱ این ماده، یکی از راه‌های ساقط شدن تعهد، وفای به عهد (انجام دادن تعهد) است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←