ماده ۱۹۳ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

انشاء معامله ممکن است به وسیله عملی که مبین قصد و رضا باشد مثل قبض و اقباض حاصل گردد مگر در مواردی که قانون استثناء کرده باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید برای تشکیل یک معامله، همیشه لازم نیست حرف بزنیم یا چیزی بنویسیم؛ اگر کاری انجام شود که نشان دهد دو طرف قصد و رضایت دارند، همان معامله شکل می‌گیرد. مثلاً «قبض و اقباض» یعنی دادن و گرفتن مال، اگر نشان‌دهندهٔ قصد و رضا باشد، می‌تواند راهی برای انجام معامله باشد.

اما این قاعده همیشگی نیست و خود متن می‌گوید در مواردی که قانون استثنا کرده باشد، این شیوه پذیرفته نمی‌شود. متن مشخص نمی‌کند آن موارد استثنا کدام‌اند و در همین ماده به آن‌ها اشاره‌ای نشده است.

مصادیق واقعی

علی و مریم بر سر فروش یک کتاب توافق می‌کنند؛ علی کتاب را به مریم می‌دهد و مریم پول را به علی می‌دهد، بدون اینکه چیزی بنویسند یا بگویند. بر اساس این ماده، همین عمل می‌تواند نشان‌دهندهٔ قصد و رضای آن‌ها باشد.
حسن و سعید بدون امضای قرارداد، مال مورد توافق را به هم تحویل می‌دهند؛ اگر این تحویل بیانگر قصد و رضای هر دو باشد، این ماده می‌گوید انشاء معامله می‌تواند از همین راه حاصل شود.

سؤالات پرتکرار

آیا برای معامله حتماً باید قرارداد کتبی امضا شود؟

این ماده می‌گوید معامله می‌تواند با انجام عملی که قصد و رضای طرفین را نشان دهد، مثل دادن و گرفتن مال، شکل بگیرد؛ نه فقط با نوشتن. البته در مواردی که قانون استثنا کرده باشد، این روش پذیرفته نمی‌شود.

منظور از «قبض و اقباض» چیست؟

همان دادن و گرفتن مال است؛ یعنی یکی مال را تحویل می‌دهد و دیگری آن را می‌گیرد. این ماده آن را به‌عنوان نمونه‌ای از عملی که می‌تواند نشان‌دهندهٔ قصد و رضا باشد نام برده است.

آن موارد استثنا که در متن گفته شده، کدام‌اند؟

خود همین متن مشخص نمی‌کند کدام موارد استثنا شده‌اند و فهرستی از آن‌ها ارائه نکرده است؛ فقط می‌گوید در مواردی که قانون استثنا کرده باشد، این شیوه جاری نمی‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←