ماده ۷۴۶ فصل پنجم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

[ماده ۱۸ قانون جرایم رایانه‌ای]- (جزای نقدی اصلاحی ۱۴۰۳/۳/۳۰)- هر کس به قصد اضرار به غیر یا تشویش اذهان عمومی یا مقامات رسمی به وسیله سامانه رایانه ای یا مخابراتی اکاذیبی را منتشر نماید یا در دسترس دیگران قرار دهد یا با همان مقاصد اعمالی را برخلاف حقیقت، راساً یا به عنوان نقل قول، به شخص حقیقی یا حقوقی به طور صریح یا تلویحی نسبت دهد، اعم از اینکه از طریق یاد شده به نحوی از انحاء ضرر مادی یا معنوی به دیگری وارد شود یا نشود، افزون بر اعاده حیثیت (در صورت امکان)، به حبس از نود و یک روز تا دو سال یا جزای نقدی از شصت و شش میلیون (۶۶,۰۰۰,۰۰۰) ریال تا پانصد میلیون (۵۰۰,۰۰۰,۰۰۰) ریال یا هر دو مجازات محکوم خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این متن می‌گوید اگر کسی با قصد ضرر زدن به دیگری یا با قصد تشویش اذهان عمومی یا مقامات رسمی، از طریق سامانه رایانه‌ای یا مخابراتی، اکاذیب را منتشر کند یا در دسترس دیگران بگذارد، یا با همان قصدها اعمال خلاف حقیقت را—خودش یا به نقل از دیگری—به طور صریح یا تلویحی به یک شخص حقیقی یا حقوقی نسبت دهد، مشمول این حکم است.

در ادامه، متن برای این کار مجازات تعیین کرده است: حبس از نود و یک روز تا دو سال یا جزای نقدی از شصت و شش میلیون (66,000,000) ریال تا پانصد میلیون (500,000,000) ریال یا هر دو مجازات. همچنین گفته شده در صورت امکان، اعاده حیثیت هم انجام می‌شود. متن تأکید می‌کند که برای تحقق این حکم، تفاوتی ندارد از این راه ضرر مادی یا معنوی به دیگری وارد شود یا نشود. در همین متن به ماده ۱۸ قانون جرایم رایانه‌ای ارجاع داده شده است و تبصره‌ای در آن نیامده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در یک گروه پیام‌رسان می‌نویسد مریم پول مشتریان شرکت را دزدیده است، در حالی که این مطلب درست نیست و علی می‌خواهد به مریم ضرر بزند یا ذهن دیگران را مشوش کند.
فرض کنید یک نفر در یک شبکه اجتماعی به نقل از دیگری به یک شرکت نسبت می‌دهد که کالاهای تقلبی می‌فروشد، برخلاف حقیقت و با قصد ضرر زدن به آن شرکت.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی در فضای مجازی مطلب نادرستی درباره من منتشر کند، چه مجازاتی در این متن پیش‌بینی شده است؟

بر اساس همین متن، اگر شرایط آن جمع باشد، حبس از نود و یک روز تا دو سال یا جزای نقدی از شصت و شش میلیون (66,000,000) ریال تا پانصد میلیون (500,000,000) ریال یا هر دو مجازات، و همچنین اعاده حیثیت در صورت امکان.

اگر از این کار ضرری مادی یا معنوی به من وارد نشود، باز هم این حکم اعمال می‌شود؟

متن می‌گوید اعم از اینکه از این راه ضرر مادی یا معنوی به دیگری وارد شود یا نشود؛ پس در متن، وارد شدن یا نشدن ضرر شرط نیست.

آیا فقط انتشار اکاذیب مشمول این حکم است یا نسبت دادن کار خلاف واقع هم؟

متن هر دو را گفته است: انتشار اکاذیب یا در دسترس دیگران گذاشتن آن‌ها، و نیز نسبت دادن اعمال خلاف حقیقت به شخص حقیقی یا حقوقی، خواه راساً باشد خواه به عنوان نقل قول.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←