ماده ۶۰۳ فصل سیزدهم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

(جزای نقدی اصلاحی ۱۴۰۳/۳/۳۰)- هر یک از کارمندان و کارکنان و اشخاص عهده دار وظیفه مدیریت و سرپرستی در وزارتخانه ها و ادارات و سازمان های مذکور در ماده (۵۹۸) که بالمباشره یا به واسطه در معاملات و مزایده ها و مناقصه ها و تشخیصات و امتیازات مربوط به دستگاه متبوع، تحت هر عنوانی اعم از کمیسیون یا حق الزحمه و حق العمل یا پاداش برای خود یا دیگری نفعی در داخل یا خارج کشور از طریق توافق یا تفاهم یا ترتیبات خاص یا سایر اشخاص یا نمایندگان و شعب آنها منظور دارد یا بدون ماموریت از طرف دستگاه متبوعه بر عهده آن چیزی بخرد یا بسازد یا در موقع پرداخت وجوهی که حسب وظیفه به عهده او بوده یا تفریغ حسابی که باید به عمل آورد برای خود یا دیگری نفعی منظور دارد به تادیه دو برابر وجوه و منافع حاصله ازاین طریق محکوم می‌شود و در صورتی که عمل وی موجب تغییر در مقدار یا کیفیت مورد معامله یا افزایش قیمت تمام شده آن گردد به حبس از شش ماه تا پنج سال و یا مجازات نقدی از ۸۲,۵۰۰,۰۰۰ تا ۸۲۵,۰۰۰,۰۰۰ ریال نیز محکوم خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره کارمندان و کارکنان و کسانی است که در وزارتخانه‌ها، ادارات و سازمان‌های یادشده در ماده (۵۹۸) وظیفه مدیریت یا سرپرستی دارند (این ماده فقط به ماده ۵۹۸ ارجاع داده و محتوای آن را توضیح نمی‌دهد). اگر چنین شخصی در معاملات، مزایده‌ها، مناقصه‌ها، تشخیصات یا امتیازات مربوط به دستگاه خودش — چه خودش مستقیم و چه با واسطه — به هر عنوانی مثل کمیسیون، حق‌الزحمه، حق‌العمل یا پاداش، برای خودش یا شخص دیگری داخل یا خارج کشور نفعی در نظر بگیرد، یا بدون مأموریت از طرف دستگاه چیزی به حساب آن دستگاه بخرد یا بسازد، یا هنگام پرداخت پول‌هایی که وظیفه‌اش بوده، یا هنگام تسویه‌حسابی که باید انجام دهد، برای خودش یا دیگری نفعی در نظر بگیرد، به پرداخت دو برابر پول‌ها و منافعی که به دست آورده محکوم می‌شود.

علاوه بر این، اگر کار او باعث تغییر در مقدار یا کیفیت چیزی که موضوع معامله بوده یا باعث بالا رفتن قیمت تمام‌شده آن شود، به حبس از شش ماه تا پنج سال و یا جریمه نقدی از ۸۲,۵۰۰,۰۰۰ تا ۸۲۵,۰۰۰,۰۰۰ ریال هم محکوم می‌شود. در متن این ماده تبصره‌ای ذکر نشده است.

مصادیق واقعی

علی که مسئول مدیریت یکی از ادارات است، در مناقصه‌ای مربوط به همان اداره، از طریق یک دوست واسطه مبلغی را برای خودش در نظر می‌گیرد؛ بر اساس این متن باید دو برابر آن مبلغ و منفعت را بپردازد.
مریم که سرپرستی یک بخش اداری را دارد، بدون اینکه از طرف دستگاه مأموریتی داشته باشد، تجهیزاتی را به حساب همان دستگاه سفارش می‌دهد و کارش باعث بالا رفتن قیمت تمام‌شده می‌شود؛ در این حالت علاوه بر پرداخت دو برابر منافع، حبس شش ماه تا پنج سال یا جریمه نقدی مقرر در ماده نیز مطرح است.

سؤالات پرتکرار

این حکم برای چه کسانی اعمال می‌شود؟

برای کارمندان و کارکنان و اشخاصی که در وزارتخانه‌ها، ادارات و سازمان‌های یادشده در ماده (۵۹۸) وظیفه مدیریت یا سرپرستی دارند.

مجازات اصلی این کار چیست؟

پرداخت دو برابر پول‌ها و منافعی که از این راه به دست آمده است.

اگر کار او باعث تغییر مقدار یا کیفیت معامله یا افزایش قیمت تمام‌شده شود چه می‌شود؟

به حبس از شش ماه تا پنج سال و یا جریمه نقدی از ۸۲,۵۰۰,۰۰۰ تا ۸۲۵,۰۰۰,۰۰۰ ریال نیز محکوم می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←