ماده ۵۸۰ فصل دهم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هر یک از مستخدمین و مامورین قضائی یا غیر قضائی یا کسی که خدمت دولتی به او ارجاع شده باشد بدون ترتیب قانونی به منزل کسی ‌بدون اجازه و رضای صاحب منزل داخل شود به حبس از یک ماه تا یک سال محکوم خواهد شد مگر این که ثابت نماید به امر یکی از روسای خود که‌ صلاحیت حکم را داشته است مکره به اطاعت امر او بوده، اقدام کرده است که در این صورت مجازات مزبور در حق آمر اجرا خواهد شد و اگر مرتکب‌یا سبب وقوع جرم دیگری نیز باشد مجازات آن را نیز خواهد دید و چنانچه این عمل در شب واقع شود مرتکب یا آمر به حداکثر مجازات مقرر محکوم‌خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید اگر یک کارمند یا مأمور دولتی — چه در بخش قضایی و چه غیرقضایی — یا کسی که کاری دولتی به او سپرده شده، بدون طی کردن راه قانونی و بدون اجازه و رضایت صاحب خانه، وارد خانه کسی شود، به حبس از یک ماه تا یک سال محکوم می‌شود.

اما یک استثنا دارد: اگر این مأمور ثابت کند که یکی از رؤسایش که اختیار صدور چنین دستوری را داشته، او را مجبور به اطاعت کرده و او ناچار به انجام آن کار بوده، در این صورت مجازات به همان آمر (دستوردهنده) داده می‌شود، نه به خود مأمور. همچنین اگر همین شخص مرتکب جرم دیگری هم شده باشد یا سبب وقوع جرم دیگری شده باشد، مجازات آن جرم دیگر را هم می‌بیند. اگر این ورود در شب اتفاق بیفتد، مرتکب یا آمر به بیشترین مجازاتی که در این ماده گفته شده محکوم می‌شود. متن این ماده تبصره ندارد.

مصادیق واقعی

فرض کنید «علی» مأمور شهرداری است و بدون داشتن حکم قانونی و بدون اجازهٔ «مریم» وارد خانهٔ او می‌شود. طبق این ماده می‌تواند به حبس از یک ماه تا یک سال محکوم شود.
فرض کنید «حسین» مأمور دولتی است و رئیسش که اختیار صدور دستور داشته، او را مجبور کرده شبانه وارد خانهٔ «زهرا» شود. اگر حسین ثابت کند مجبور بوده، مجازات به رئیسش داده می‌شود و چون در شب بوده، به حداکثر مجازات مقرر محکوم می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر مأمور دولتی بدون اجازه وارد خانه‌ام شود، چه مجازاتی دارد؟

بر اساس همین متن، حبس از یک ماه تا یک سال؛ و اگر این کار در شب انجام شده باشد، به حداکثر مجازات مقرر محکوم می‌شود.

اگر مأمور بگوید رئیسش او را مجبور کرده، چه اتفاقی می‌افتد؟

اگر ثابت کند به دستور رئیسی که صلاحیت صدور آن دستور را داشته مجبور به اطاعت بوده، مجازات به همان آمر (دستوردهنده) اعمال می‌شود.

اگر این مأمور همزمان کار خطای دیگری هم انجام داده باشد؟

متن می‌گوید اگر مرتکب یا سبب وقوع جرم دیگری هم بوده، مجازات آن جرم دیگر را نیز خواهد دید؛ یعنی فقط به مجازات همین ماده بسنده نمی‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←