ماده ۴۷۵ فصل چهارم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در جنایت خطای محض در مواردی که پرداخت دیه بر عهده مرتکب است اگر به علت مرگ یا فرار، دسترسی به او ممکن نباشد دیه جنایت از اموال او پرداخت می‌شود و در صورتی که مرتکب مالی نداشته باشد دیه از بیت المال پرداخت می‌شود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ جرمی است که به‌طور غیرعمد (خطای محض) رخ داده و بر اساس مقررات، پرداخت دیه آن بر عهدهٔ خود فرد خطاکار است. اگر آن فرد فوت کند یا فرار کند و دسترسی به او ممکن نباشد، دیه از اموال خودش پرداخت می‌شود.

اگر آن فرد هیچ مالی نداشته باشد، در این صورت دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود. بیت‌المال یعنی صندوق عمومی و اموال عمومی کشور که در اختیار دولت است.

این ماده فقط وقتی به کار می‌آید که پرداخت دیه در اصل بر عهدهٔ مرتکب باشد. اینکه در چه مواردی دیه بر عهدهٔ مرتکب است، در این متن توضیح داده نشده و به آن ارجاع شده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در یک حادثهٔ غیرعمد باعث آسیب به مریم شده و دیه بر عهدهٔ خودش است. علی از ترس فرار می‌کند و پیدا نمی‌شود. طبق این ماده دیه از اموال علی پرداخت می‌شود.
فرض کنید علی که دیه بر عهدهٔ اوست، فوت کرده و مالی هم از خود باقی نگذاشته است. در این حالت دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر فردی که باید دیه را بدهد فرار کند و پیدا نشود، دیه از کجا پرداخت می‌شود؟

طبق این ماده، اگر دسترسی به او ممکن نباشد، دیه از اموال خودش پرداخت می‌شود.

اگر فردی که باید دیه را بدهد بمیرد و هیچ مالی نداشته باشد، چه اتفاقی می‌افتد؟

در این حالت، طبق این ماده دیه از بیت‌المال پرداخت می‌شود.

آیا این ماده برای همهٔ جرم‌ها کاربرد دارد؟

متن این ماده فقط از «جنایت خطای محض» و در مواردی صحبت می‌کند که پرداخت دیه بر عهدهٔ مرتکب است؛ بنابراین به‌طور کلی شامل همهٔ جرم‌ها نمی‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←