ماده ۴۲۴ فصل اول قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در هر حق قصاصی اگر بعضی از صاحبان آن، غائب باشند و مدت غیبت آنان کوتاه باشد صدور حکم تا آمدن غائب به تعویق میافتد و اگر غیبت طولانی باشد و یا امیدی به بازگشتن آنان نباشد مقام رهبری به عنوان ولی غائب به جای آنان تصمیم میگیرد و چنانچه زمان بازگشت معلوم نباشد مقام رهبری برای آنها پس از گذشت زمان کوتاه و قبل از طولانی شدن زمان غیبت اتخاذ تصمیم مینماید، کسانی که حاضرند، میتوانند پس از تامین سهم غائبان در دادگاه، قصاص کنند و اگر حاضران، گذشت کنند یا با او مصالحه نمایند، حق قصاص غائبان محفوظ است و اگر آنان پس از حاضر شدن، خواهان قصاص باشند، باید نخست سهم دیه کسانی را که گذشت نموده اند یا با مرتکب مصالحه کرده اند به مرتکب بپردازند و سپس قصاص کنند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره حالتی است که حق قصاص چند صاحب دارد و بعضی از آن‌ها غایب هستند. اگر غیبت کوتاه باشد، صدور حکم تا آمدن غایب به تعویق می‌افتد. اگر غیبت طولانی باشد یا امیدی به بازگشتن آن‌ها نباشد، مقام رهبری به عنوان ولی غائب به جای آنان تصمیم می‌گیرد. اگر زمان بازگشت معلوم نباشد، مقام رهبری پس از گذشت زمان کوتاه و قبل از طولانی شدن غیبت تصمیم می‌گیرد.

کسانی که حاضرند می‌توانند پس از تامین سهم غائبان در دادگاه، قصاص کنند. اگر حاضران گذشت کنند یا با مرتکب مصالحه نمایند، حق قصاص غائبان محفوظ است. اگر غائبان پس از حاضر شدن، خواهان قصاص باشند، باید نخست سهم دیه کسانی را که گذشت نموده‌اند یا با مرتکب مصالحه کرده‌اند به مرتکب بپردازند و سپس قصاص کنند.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی و مریم دو صاحب حق قصاص هستند. علی حاضر است و مریم غایب است. اگر غیبت مریم کوتاه باشد، صدور حکم تا آمدن او به تعویق می‌افتد. اگر غیبت او طولانی باشد یا امیدی به بازگشتنش نباشد، مقام رهبری به عنوان ولی غائب به جای او تصمیم می‌گیرد.
علی حاضر است و مریم غایب. علی می‌خواهد قصاص کند. طبق این متن، علی می‌تواند پس از تامین سهم مریم در دادگاه قصاص کند. اگر علی گذشت کند، حق قصاص مریم محفوظ می‌ماند. اگر مریم برگردد و خواهان قصاص باشد، باید نخست سهم دیه علی را که گذشت کرده به مرتکب بپردازد و سپس قصاص کند.

سؤالات پرتکرار

اگر یکی از صاحبان حق قصاص غایب باشد، چه اتفاقی می‌افتد؟

اگر غیبت کوتاه باشد، صدور حکم تا آمدن غایب به تعویق می‌افتد. اگر غیبت طولانی باشد یا امیدی به بازگشتن نباشد، مقام رهبری به عنوان ولی غائب به جای او تصمیم می‌گیرد. اگر زمان بازگشت معلوم نباشد، مقام رهبری پس از گذشت زمان کوتاه و قبل از طولانی شدن غیبت تصمیم می‌گیرد.

آیا صاحبان حاضر حق قصاص می‌توانند بدون غایب قصاص کنند؟

بله، در متن آمده کسانی که حاضرند می‌توانند پس از تامین سهم غائبان در دادگاه، قصاص کنند.

اگر حاضران گذشت کنند یا مصالحه نمایند، حق غائبان چه می‌شود؟

حق قصاص غائبان محفوظ است. اگر آنان پس از حاضر شدن خواهان قصاص باشند، باید نخست سهم دیه کسانی را که گذشت نموده‌اند یا با مرتکب مصالحه کرده‌اند به مرتکب بپردازند و سپس قصاص کنند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←