ماده ۳۶۳ فصل پنجم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

گذشت یا مصالحه، پیش از صدور حکم یا پس از آن، موجب سقوط حق قصاص است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره حق قصاص است؛ یعنی حق کسی که در برابر جنایت عمدی علیه جان یا بدنش، اجازه قانونی برای درخواست قصاص دارد. بر اساس این ماده، اگر صاحب حق قصاص از حق خود بگذرد (گذشت کند) یا با طرف مقابل به توافق و مصالحه برسد، این حق قصاص ساقط می‌شود.

نکته مهم این است که این گذشت یا مصالحه، هم قبل از صدور حکم دادگاه و هم بعد از آن، اثر یکسانی دارد و باعث از بین رفتن حق قصاص می‌شود.

این ماده فقط یک حکم کلی را بیان می‌کند و جزئیات اجرایی، شرایط گذشت‌کننده و شکل مصالحه را توضیح نمی‌دهد.

مصادیق واقعی

علی در درگیری به مریم آسیب عمدی وارد کرده و مریم حق قصاص پیدا کرده است. اگر مریم قبل از اینکه دادگاه حکم بدهد، از حق قصاص خود بگذرد، دیگر نمی‌تواند قصاص کند.
فرض کنید دادگاه حکم قصاص صادر کرده اما هنوز اجرا نشده است. اگر صاحب حق قصاص در این مرحله با طرف مقابل مصالحه کند، حق قصاص از بین می‌رود.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی که حق قصاص دارد، پیش از صدور حکم دادگاه گذشت کند، دیگر می‌تواند قصاص کند؟

خیر؛ بر اساس این ماده، گذشت پیش از صدور حکم موجب سقوط حق قصاص است.

اگر بعد از صدور حکم قصاص، گذشت یا مصالحه صورت بگیرد، تکلیف چیست؟

این ماده می‌گوید گذشت یا مصالحه پس از صدور حکم هم موجب سقوط حق قصاص است.

آیا گذشت و مصالحه، هر دو یک اثر دارند؟

بله؛ طبق این متن، چه گذشت باشد و چه مصالحه، در هر صورت موجب سقوط حق قصاص می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←