ماده ۱۳۲ فصل پنجم قانون مجازات اسلامی

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در جرائم موجب حد، تعدد جرم، موجب تعدد مجازات است مگر در مواردی که جرائم ارتکابی و نیز مجازات آنها یکسان باشد.

تبصره ۱

چنانچه مرتکب به اعدام و حبس یا اعدام و تبعید محکوم گردد، تنها اعدام اجراء می‌شود.

تبصره ۲

چنانچه دو یا چند جرم حدی در راستای هم و در یک واقعه باشند، فقط مجازات اشد اجراء می‌شود؛ مانند تفخیذ در هنگام لواط که تنها مجازات لواط اجراء می‌شود.

تبصره ۳

اگر مرد و زنی چند بار با یکدیگر مرتکب زنا شوند، چنانچه مجازات اعدام و جلد یا رجم و جلد ثابت باشد، تنها اعدام یا رجم حسب مورد اجراء می‌شود.

تبصره ۴

چنانچه قذف، نسبت به دو یا چند نفر باشد، دو یا چند مجازات اجراء می‌گردد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده به یک قاعده کلی در جرائم حدی می‌پردازد: اگر کسی چند جرم حدی مرتکب شود، در حالت عادی برای هر جرم یک مجازات جداگانه اجرا می‌شود؛ اما اگر خود جرم‌ها و مجازات‌هایشان یکسان باشند، این تعدد مجازات اعمال نمی‌شود.

تبصره‌ها چند حالت خاص را روشن می‌کند: اگر کسی هم به اعدام و هم به حبس یا تبعید محکوم شود، فقط اعدام اجرا می‌شود. اگر دو یا چند جرم حدی در امتداد یکدیگر و در یک واقعه رخ دهند، فقط مجازات سنگین‌تر اجرا می‌شود (مثلاً در مثال متن، تفخیذ در هنگام لواط که تنها مجازات لواط اجرا می‌گردد). اگر زن و مردی چند بار با هم مرتکب زنا شوند و مجازات اعدام و جلد یا رجم و جلد ثابت شود، فقط اعدام یا رجم — بر حسب مورد — اجرا می‌شود.

یک استثناء هم در تبصره ۴ آمده: اگر قذف به دو یا چند نفر نسبت داده شود، دو یا چند مجازات اجرا می‌شود. در متن به «حد»، «تفخیذ»، «لواط»، «زنا»، «رجم»، «جلد» و «قذف» اشاره شده که اصطلاحات فقهی-حقوقی‌اند و در همین متن توضیح بیشتری دربارهٔ معنای دقیق آن‌ها نیامده است.

مصادیق واقعی

شخصی هم به مجازات اعدام و هم به حبس محکوم شده است؛ بر اساس تبصره ۱ فقط اعدام اجرا می‌شود.
شخصی یک بار به دو نفر توهین همراه با نسبت‌دهی (قذف) کرده است؛ طبق تبصره ۴ برای هر دو نفر مجازات جداگانه اجرا می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی چند جرم حدی مرتکب شود، برای هر جرم جداگانه مجازات می‌شود؟

طبق این ماده، در جرائم موجب حد، تعدد جرم به‌طور کلی موجب تعدد مجازات است، مگر وقتی که خود جرم‌ها و مجازات‌هایشان یکسان باشند.

اگر دو جرم حدی در یک واقعه و در امتداد هم اتفاق بیفتد چه می‌شود؟

طبق تبصره ۲، فقط مجازات سنگین‌تر اجرا می‌شود؛ متن مثال تفخیذ در هنگام لواط را آورده که تنها مجازات لواط اجرا می‌گردد.

اگر مرد و زنی چند بار با هم مرتکب زنا شوند، همه مجازات‌ها اجرا می‌شود؟

طبق تبصره ۳، اگر مجازات اعدام و جلد یا رجم و جلد ثابت باشد، تنها اعدام یا رجم — بر حسب مورد — اجرا می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←