ماده ۲۶ فصل دوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

حقوق اجتماعی موضوع این قانون به شرح زیر است: الف- داوطلب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس خبرگان رهبری، مجلس شورای اسلامی و شوراهای اسلامی شهر و روستا ب- عضویت در شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام یا هیات دولت و تصدی معاونت رئیس جمهور پ- تصدی ریاست قوه قضائیه، دادستانی کل کشور، ریاست دیوان عالی کشور و ریاست دیوان عدالت اداری ت- انتخاب شدن یا عضویت در انجمنها، شوراها، احزاب و جمعیتها به موجب قانون یا با رای مردم ث- عضویت در هیاتهای منصفه و امناء و شوراهای حل اختلاف ج- اشتغال به عنوان مدیر مسئول یا سردبیر رسانههای گروهی چ- استخدام و یا اشتغال در کلیه دستگاههای حکومتی اعم از قوای سه گانه و سازمانها و شرکتهای وابسته به آنها، صدا وسیمای جمهوری اسلامی ایران، نیروهای مسلح و سایر نهادهای تحت نظر رهبری، شهرداریها و موسسات مامور به خدمات عمومی و دستگاههای مستلزم تصریح یا ذکر نام برای شمول قانون بر آنها ح- اشتغال به عنوان وکیل دادگستری و تصدی دفاتر ثبت اسناد رسمی و ازدواج و طلاق و دفتریاری خ- انتخاب شدن به سمت قیم، امین، متولی، ناظر یا متصدی موقوفات عام د- انتخاب شدن به سمت داوری یا کارشناسی در مراجع رسمی ذ- استفاده از نشانهای دولتی و عناوین افتخاری ر- تاسیس، اداره یا عضویت در هیات مدیره شرکتهای دولتی، تعاونی و خصوصی یا ثبت نام تجارتی یا موسسه آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و علمی

تبصره ۱

مستخدمان دستگاههای حکومتی در صورت محرومیت از حقوق اجتماعی، خواه به عنوان مجازات اصلی و خواه مجازات تکمیلی یا تبعی، حسب مورد در مدت مقرر در حکم یا قانون، از خدمت منفصل می‌شوند.

تبصره ۲

هر کس به عنوان مجازات تبعی از حقوق اجتماعی محروم گردد پس از گذشت مواعد مقرر در ماده(۲۵) این قانون اعاده حیثیت می‌شود و آثار تبعی محکومیت وی زائل می‌گردد مگر در مورد بندهای(الف)، (ب) و(پ) این ماده که از حقوق مزبور به طور دائمی محروم می‌شود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده فهرست «حقوق اجتماعی» موضوع این قانون را تعیین می‌کند. این حقوق شامل داوطلب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس خبرگان رهبری، مجلس شورای اسلامی و شوراهای اسلامی شهر و روستا؛ عضویت در شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام یا هیات دولت و تصدی معاونت رئیس جمهور؛ تصدی ریاست قوه قضائیه، دادستانی کل کشور، ریاست دیوان عالی کشور و ریاست دیوان عدالت اداری؛ انتخاب شدن یا عضویت در انجمن‌ها، شوراها، احزاب و جمعیت‌ها؛ عضویت در هیات‌های منصفه و امناء و شوراهای حل اختلاف؛ اشتغال به عنوان مدیر مسئول یا سردبیر رسانه‌های گروهی؛ استخدام یا اشتغال در دستگاه‌های حکومتی و نهادهای نام‌برده‌شده؛ اشتغال به وکالت دادگستری و تصدی دفاتر ثبت اسناد رسمی و ازدواج و طلاق و دفتریاری؛ انتخاب شدن به سمت قیم، امین، متولی، ناظر یا متصدی موقوفات عام؛ انتخاب شدن به سمت داوری یا کارشناسی در مراجع رسمی؛ استفاده از نشان‌های دولتی و عناوین افتخاری؛ و تاسیس، اداره یا عضویت در هیات مدیره شرکت‌های دولتی، تعاونی و خصوصی یا ثبت نام تجارتی یا موسسه آموزشی، پژوهشی، فرهنگی و علمی است.

تبصره ۱ می‌گوید مستخدمان دستگاه‌های حکومتی اگر از حقوق اجتماعی محروم شوند — چه این محرومیت مجازات اصلی باشد، چه تکمیلی یا تبعی — حسب مورد در مدت مقرر در حکم یا قانون از خدمت منفصل می‌شوند. تبصره ۲ می‌گوید هر کس به عنوان مجازات تبعی از حقوق اجتماعی محروم شود، پس از گذشت مواعد مقرر در ماده ۲۵ این قانون اعاده حیثیت می‌شود و آثار تبعی محکومیتش زائل می‌گردد؛ اما برای بندهای الف، ب و پ این ماده، از آن حقوق به طور دائمی محروم می‌ماند.

مصادیق واقعی

علی کارمند یکی از دستگاه‌های حکومتی است و به عنوان مجازات تکمیلی از حقوق اجتماعی محروم شده است. طبق تبصره ۱، حسب مورد در مدت مقرر در حکم از خدمت منفصل می‌شود.
مریم می‌خواهد در انتخابات مجلس شورای اسلامی داوطلب شود. بند الف این ماده داوطلب شدن در این انتخابات را جزو حقوق اجتماعی موضوع این قانون آورده است.

سؤالات پرتکرار

حقوق اجتماعی موضوع این ماده چه چیزهایی را در بر می‌گیرد؟

شامل مواردی مثل داوطلب شدن در انتخابات ریاست جمهوری، مجلس خبرگان، مجلس شورای اسلامی و شوراهای اسلامی شهر و روستا؛ عضویت در شورای نگهبان، مجمع تشخیص مصلحت نظام یا هیات دولت؛ تصدی ریاست قوه قضائیه، دادستانی کل، ریاست دیوان عالی کشور و ریاست دیوان عدالت اداری؛ اشتغال در دستگاه‌های حکومتی؛ وکالت دادگستری و دفاتر ثبت؛ و دیگر موارد فهرست‌شده در بندهای الف تا ر است.

اگر کارمند دستگاه حکومتی از حقوق اجتماعی محروم شود، چه اتفاقی می‌افتد؟

طبق تبصره ۱، خواه محرومیت مجازات اصلی باشد خواه تکمیلی یا تبعی، حسب مورد در مدت مقرر در حکم یا قانون از خدمت منفصل می‌شود.

محرومیت تبعی از حقوق اجتماعی چه زمانی از بین می‌رود؟

طبق تبصره ۲، پس از گذشت مواعد مقرر در ماده ۲۵ این قانون اعاده حیثیت می‌شود و آثار تبعی محکومیت زائل می‌گردد، مگر در مورد بندهای الف، ب و پ این ماده که محرومیت از آن حقوق دائمی است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←