ماده ۱۶ قانون روابط موجر و مستاجر

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در موارد مذکور در ماده قبل و همچنین در موارد مذکور در بند ۳ و ۴ ماده ۱۴ هر‌گاه مالک حسب مورد تا شش ماه از تاریخ تخلیه شروع‌ به ساختمان نکند یا حداقل مدت یک سال از محل مورد اجاره به نحوی که ادعا کرده استفاده ننماید به درخواست مستاجر سابق به پرداخت مبلغی ‌معادل یک سال اجاره بها یا اجرت‌المثل مورد اجاره در حق او محکوم خواهد شد مگر آنکه ثابت شود تاخیر شروع ساختمان یا عدم استفاده از مورد‌اجاره در اثر قوه قاهره یا مبتنی بر علل و جهاتی خارج از اراده مالک بوده است. ‌تبصره- در صورتی که در ملک مورد تخلیه مستاجرین متعددی باشند و موجر تقاضای تخلیه سایر قسمت‌ها را نیز نموده باشد مهلت فوق از تاریخ ‌تخلیه آخرین قسمت شروع خواهد شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ حالتی است که ملک از مستاجر تخلیه شده و مالک گفته است می‌خواهد در آن ساختمان بسازد یا به شکلی خاص از ملک مورد اجاره استفاده کند. در مواردی که به ماده قبل و همچنین بندهای ۳ و ۴ ماده ۱۴ ارجاع شده است، اگر مالک از تاریخ تخلیه تا شش ماه شروع به ساختمان نکند، یا حداقل یک سال از ملک مورد اجاره به همان شکلی که ادعا کرده استفاده نکند، مستاجر سابق می‌تواند درخواست کند که مالک به پرداخت مبلغی معادل یک سال اجاره بها یا اجرت‌المثل مورد اجاره محکوم شود. این حکم اجرا نمی‌شود اگر ثابت شود تأخیر در شروع ساختمان یا استفاده نکردن از ملک به دلیل قوه قاهره (اتفاقی بیرونی و خارج از کنترل) یا علل و جهاتی خارج از اراده مالک بوده است.

تبصره این ماده می‌گوید اگر در ملکی که تخلیه می‌شود چند مستاجر باشند و موجر تقاضای تخلیه سایر قسمت‌ها را هم کرده باشد، مهلت شش ماه از تاریخ تخلیه آخرین قسمت شروع می‌شود.

مصادیق واقعی

علی مستاجر یک مغازه بوده و ملک تخلیه شده است. مالک ادعا کرده می‌خواهد ساختمان بسازد. اگر مالک تا شش ماه از تخلیه شروع به ساختمان نکند، علی (مستاجر سابق) می‌تواند درخواست کند مالک معادل یک سال اجاره بها یا اجرت‌المثل مغازه را به او بپردازد، مگر اینکه مالک ثابت کند تأخیر به دلیل قوه قاهره یا علل خارج از اراده او بوده است.
فرض کنید ملکی چند مستاجر دارد و موجر تقاضای تخلیه همه قسمت‌ها را کرده است. تبصره می‌گوید مهلت شش ماه از تاریخ تخلیه آخرین قسمت حساب می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر مالک بعد از تخلیه تا شش ماه شروع به ساختمان نکند، مستاجر سابق چه حقی دارد؟

بر اساس این ماده، مستاجر سابق می‌تواند درخواست کند مالک به پرداخت مبلغی معادل یک سال اجاره بها یا اجرت‌المثل مورد اجاره محکوم شود، مگر اینکه مالک ثابت کند تأخیر به دلیل قوه قاهره یا علل و جهاتی خارج از اراده او بوده است.

این حکم در چه موردهایی اعمال می‌شود؟

در موارد مذکور در ماده قبل و همچنین موارد مذکور در بند ۳ و ۴ ماده ۱۴. خود این ماده توضیح نمی‌دهد که آن موارد چیست و فقط به آنها ارجاع داده است.

اگر ملک چند مستاجر داشته باشد و همه قسمت‌ها تخلیه شود، مهلت از چه زمانی شروع می‌شود؟

اگر موجر تقاضای تخلیه سایر قسمت‌ها را نیز نموده باشد، طبق تبصره مهلت از تاریخ تخلیه آخرین قسمت شروع خواهد شد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون روابط موجر و مستاجر ←