ماده ۱۲۹ مبحث سوم قانون تجارت

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

طلبکاران شخصی شرکاء حق ندارند طلب خود را از دارایی شرکت تامین یا وصول کنند ولی می‌توانند نسبت به سهمیه مدیون خود از منافع شرکت یا سهمی که در صورت انحلال شرکت ممکن است به مدیون مزبور تعلق گیرد هر اقدام قانونی که مقتضی باشد به عمل آورند. ‌طلبکاران شخصی شرکاء در صورتی که نتوانسته باشند طلب خود را از دارایی شخصی مدیون خود وصول کنند و سهم مدیون از منافع شرکت کافی برای تادیه طلب آن‌ها نباشد می‌توانند انحلال شرکت را تقاضا نمایند (‌اعم از اینکه شرکت برای مدت محدود یا غیر محدود تشکیل شده باشد) مشروط بر اینکه لااقل شش ماه قبل قصد خود را به وسیله اظهارنامه رسمی به اطلاع شرکت رسانیده باشند در این صورت شرکت یا بعضی از شرکاء می‌توانند مادام که حکم نهایی انحلال صادر نشده با تادیه طلب دائنین مزبور تا حد دارایی مدیون در شرکت یا با جلب رضایت آنان به طریق دیگر از انحلال شرکت جلوگیری کنند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ شرکت تضامنی می‌گوید طلبکار شخصی یک شریک نمی‌تواند طلب خود را از دارایی خود شرکت بردارد یا از آن تأمین کند. اما می‌تواند نسبت به سهمی که آن شریک بدهکار از منافع شرکت دارد، یا سهمی که در صورت انحلال شرکت ممکن است به او برسد، اقدام قانونی انجام دهد.

اگر طلبکار شخصی شریک نتواند طلبش را از دارایی شخصی شریک بدهکار وصول کند و سهم آن شریک از منافع شرکت هم برای پرداخت طلب کافی نباشد، می‌تواند درخواست انحلال شرکت را بکند؛ چه شرکت برای مدت محدود تشکیل شده باشد و چه غیرمحدود. شرط این کار آن است که حداقل شش ماه قبل، قصد خود را با اظهارنامه رسمی به شرکت اطلاع داده باشد.

در این صورت، تا وقتی حکم نهایی انحلال صادر نشده، شرکت یا بعضی از شرکاء می‌توانند با پرداخت طلب آن طلبکاران تا اندازهٔ دارایی شریک بدهکار در شرکت، یا با جلب رضایت آنان به روشی دیگر، از انحلال شرکت جلوگیری کنند. متن دربارهٔ اینکه «روش دیگر» دقیقاً چیست توضیح بیشتری نمی‌دهد.

مصادیق واقعی

علی و مریم شریک یک شرکت تضامنی هستند. حسن طلبکار شخصی علی است. حسن نمی‌تواند طلبش را مستقیم از دارایی شرکت بردارد، اما می‌تواند نسبت به سهم علی از منافع شرکت اقدام قانونی کند.
حسن طلبکار علی است، ولی دارایی شخصی علی کافی نیست و سهم علی از منافع شرکت هم برای پرداخت بدهی کافی نیست. حسن می‌تواند انحلال شرکت را بخواهد، به شرط اینکه حداقل شش ماه قبل با اظهارنامه رسمی قصدش را به شرکت اطلاع داده باشد. تا صدور حکم نهایی انحلال، شرکت یا شرکاء می‌توانند با پرداخت طلب حسن تا حد دارایی علی در شرکت یا جلب رضایت او، از انحلال جلوگیری کنند.

سؤالات پرتکرار

آیا طلبکار شخصی شریک می‌تواند طلبش را مستقیم از دارایی شرکت تضامنی وصول کند؟

نه. طبق این ماده، طلبکاران شخصی شرکاء حق ندارند طلب خود را از دارایی شرکت تأمین یا وصول کنند. اما می‌توانند نسبت به سهم مدیون از منافع شرکت یا سهمی که در صورت انحلال به او می‌رسد، اقدام قانونی انجام دهند.

اگر طلبکار شخصی شریک نتواند طلبش را از دارایی شخصی او بگیرد و سهم او از منافع شرکت هم کافی نباشد، چه حقی دارد؟

می‌تواند انحلال شرکت را تقاضا کند، چه شرکت برای مدت محدود تشکیل شده باشد و چه غیرمحدود. شرط آن این است که حداقل شش ماه قبل، قصد خود را با اظهارنامه رسمی به شرکت اطلاع داده باشد.

آیا شرکت یا شرکاء می‌توانند مانع انحلال شرکت شوند؟

بله. تا وقتی حکم نهایی انحلال صادر نشده، شرکت یا بعضی از شرکاء می‌توانند با پرداخت طلب آن طلبکاران تا حد دارایی مدیون در شرکت، یا با جلب رضایت آنان به طریق دیگر، از انحلال شرکت جلوگیری کنند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تجارت ←
ماده ۱۲۹ مبحث سوم قانون تجارت — لویادسک