ماده ۳۵۱ فصل دوم قانون تجارت

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر شرط شده باشد مخارجی که دلال می‌کند به او داده شود دلال مستحق اخذ مخارج خواهد بود ولو آنکه معامله سر نگیرد. همین ترتیب در موردی نیز جاری است که عرف تجارتی محل به پرداخت مخارجی که دلال کرده حکم کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره دلال و هزینه‌هایی است که برای انجام کار دلالی خرج می‌کند. اگر قرار شده باشد که این مخارج به دلال پرداخت شود، دلال حق دارد آن مخارج را بگیرد؛ حتی اگر معامله‌ای که برای آن دلالی کرده به نتیجه نرسد و انجام نشود.

همین حکم وقتی هم جاری است که عرف تجارتی محل، پرداخت مخارجی را که دلال کرده است، لازم بداند. در این متن، تبصره‌ای ذکر نشده است.

مصادیق واقعی

علی به مریم که دلال است می‌گوید اگر برای فروش ماشین او خریدار پیدا کند، هزینه‌هایی که برای این کار می‌کند را به او می‌دهد. معامله با خریدار نهایی نمی‌شود. طبق این ماده، چون شرط شده بود، مریم مستحق گرفتن مخارجی است که کرده است.
در یک بازار محلی، عرف تجارتی این باشد که دلال‌ها هزینه رفت‌وآمد و پیگیری خود را از سفارش‌دهنده بگیرند. اگر مریم در آن محل دلالی کند، طبق این ماده مستحق اخذ مخارج است، حتی اگر معامله سر نگیرد.

سؤالات پرتکرار

اگر معامله انجام نشود، آیا دلال می‌تواند هزینه‌هایش را بگیرد؟

اگر شرط شده باشد که مخارج به دلال داده شود، بله؛ همچنین اگر عرف تجارتی محل به پرداخت مخارجی که دلال کرده حکم کند.

اگر نه شرطی باشد و نه عرف محلی؟

این ماده فقط دو حالت را گفته است: شرط کردن پرداخت مخارج، یا حکم عرف تجارتی محل. درباره حالت دیگر در این متن چیزی نیامده است.

آیا این ماده درباره اجرت اصلی دلال هم حرف می‌زند؟

در متن این ماده فقط از مخارجی که دلال می‌کند صحبت شده و حکم آن در دو حالت شرط یا عرف بیان شده است؛ درباره اجرت اصلی دلال در این متن چیزی گفته نشده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون تجارت ←
ماده ۳۵۱ فصل دوم قانون تجارت — لویادسک