ماده ۲۵ قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

صندوق مکلف است بدون اخذ تضمین از زیان‌دیده یا مسبب زیان، خسارت زیان‌دیده را پرداخت نموده و پس از آن مکلف است به شرح زیر به قائم‌مقامی زیان‌دیده از طریق مراجع قانونی وجوه پرداخت‌شده را بازیافت کند: الف - در صورتی‌که پرداخت خسارت به سبب نداشتن، انقضاء یا بطلان بیمه‌نامه باشد به مسبب حادثه رجوع می‌کند. ب - در صورتی‌که پرداخت خسارت به سبب تعلیق یا لغو پروانه یا توقف یا ورشکستگی بیمه‌گر موضوع ماده (۲۲) این قانون باشد به بیمه‌گر و مدیران آن رجوع می‌کند. پ - در صورتی‌که پرداخت خسارت به سبب شناخته‌نشدن وسیله نقلیه مسبب حادثه باشد، پس از شناخته شدن آن حسب مورد به مسبب حادثه یا بیمه‌گر وی رجوع می‌کند. ت - در صورتی‌که پرداخت خسارت به سبب خارج از ظرفیت بودن سرنشینان داخل وسیله نقلیه مسبب حادثه باشد به مسبب حادثه رجوع می‌کند.

تبصره ۱

در موارد زیر صندوق نمی‌تواند برای بازیافت به مسبب حادثه رجوع کند: ۱- در موارد جبران کسری پوشش بیمه‌نامه ناشی از افزایش مبلغ ریالی دیه (پرداخت خسارت به استناد ماده (۱۳) این قانون) ۲- تعلیق یا لغو پروانه فعالیت شرکت بیمه یا صدور حکم توقف یا ورشکستگی بیمه‌گر موضوع ماده (۲۲) این قانون ۳- در مواردی که زیان‌دیدگان خارج از وسیله نقلیه بیش از سقف تعهدات بیمه‌گر موضوع تبصره ماده (۱۲) این قانون باشند. ۴- در مواردی که صندوق به موجب قانون معادل دیه مرد مسلمان را به زیان‌دیده یا قائم‌مقام قانونی وی پرداخت می‌کند برای بازپرداخت مابه‌التفاوت دیه شرعی با دیه مرد مسلمان

تبصره ۲

صندوق مجاز است با درنظرگرفتن شرایط و وضعیت وقوع حادثه، علت نداشتن بیمه‌نامه، سوابق بیمه‌ای مسبب حادثه، وضعیت مالی و معیشتی مسبب حادثه و سایر اوضاع و احوال موثر در وقوع حادثه نسبت به تقسیط یا تخفیف در بازیافت خسارت از مسبب حادثه اقدام کند. نحوه بازیافت از مسبب حادثه با رعایت مقررات راجع به نحوه اجرای محکومیت‌های مالی و میزان بازیافت مطابق آیین‌نامه‌ای است که بنا به پیشنهاد هیات نظارت صندوق و مجمع عمومی صندوق به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید «صندوق» (صندوق تأمین خسارت‌های بدنی) باید خسارت فرد آسیب‌دیده را بدون اینکه از او ضمانت یا تضمینی بگیرد بپردازد. بعد از پرداخت، صندوق می‌تواند پولی را که داده، از طریق مراجع قانونی و به عنوان جانشین زیان‌دیده، از مسئول حادثه یا از شرکت بیمه پس بگیرد.

این ماده چهار حالت را برای پس گرفتن پول مشخص می‌کند: اگر خسارت به دلیل نبودن بیمه‌نامه، تمام‌شدن مدت آن یا باطل بودنش پرداخت شده باشد، صندوق به کسی که حادثه را ایجاد کرده رجوع می‌کند. اگر علت پرداخت، تعلیق یا لغو پروانه فعالیت بیمه‌گر یا توقف یا ورشکستگی بیمه‌گر باشد (موضوع ماده ۲۲ این قانون؛ محتوای آن ماده در این متن نیامده)، صندوق به خود بیمه‌گر و مدیرانش رجوع می‌کند. اگر وسیله نقلیه‌ای که باعث حادثه شده شناخته نشده باشد، پس از شناخته شدن، بسته به مورد به مسئول حادثه یا بیمه‌گر او رجوع می‌شود. اگر علت پرداخت، بیشتر از ظرفیت بودن سرنشینان خودروی مسئول حادثه باشد، صندوق به مسئول حادثه رجوع می‌کند.

تبصره ۱ چهار حالت را نام می‌برد که صندوق نمی‌تواند برای بازیافت خسارت به مسئول حادثه رجوع کند: جبران کسری پوشش بیمه‌نامه به دلیل افزایش مبلغ ریالی دیه (با استناد به ماده ۱۳ این قانون)، تعلیق یا لغو پروانه فعالیت شرکت بیمه یا توقف یا ورشکستگی بیمه‌گر موضوع ماده ۲۲، مواردی که زیان‌دیدگان خارج از وسیله نقلیه از سقف تعهدات بیمه‌گر (موضوع تبصره ماده ۱۲) بیشتر باشند، و جایی که صندوق برابر قانون معادل دیه مرد مسلمان را پرداخت می‌کند و می‌خواهد تفاوت آن با دیه شرعی را پس بگیرد. تبصره ۲ به صندوق اجازه می‌دهد با در نظر گرفتن شرایط حادثه، علت بی‌بیمه بودن، سابقه بیمه‌ای، وضعیت مالی و معیشتی مسئول حادثه و دیگر اوضاع مؤثر، خسارت را قسط‌بندی کند یا تخفیف دهد؛ و می‌گوید روش بازیافت و میزان آن، با رعایت مقررات اجرای محکومیت‌های مالی، طبق آیین‌نامه‌ای است که با پیشنهاد هیئت نظارت و مجمع عمومی صندوق به تصویب وزیر امور اقتصادی و دارایی می‌رسد.

مصادیق واقعی

علی با خودرویی که بیمه‌نامه‌اش تمام شده بود به مریم آسیب می‌زند. مریم خسارت خود را بدون گرفتن تضمین از صندوق می‌گیرد و صندوق بعداً برای پس گرفتن همان پول به علی (مسئول حادثه) رجوع می‌کند.
خودرویی ناشناس به مریم آسیب می‌زند و فرار می‌کند. صندوق خسارت را به مریم می‌پردازد و اگر بعداً آن خودرو شناخته شود، بسته به مورد به مسئول حادثه یا بیمه‌گر او رجوع می‌کند.

سؤالات پرتکرار

اگر پول ندارم و باید خسارتی را که صندوق پرداخته پس بدهم، چه می‌شود؟

طبق تبصره ۲، صندوق می‌تواند با در نظر گرفتن شرایط حادثه، علت نداشتن بیمه‌نامه، سابقه بیمه‌ای، وضعیت مالی و معیشتی شما و دیگر اوضاع مؤثر، خسارت را قسط‌بندی کند یا تخفیف بدهد.

آیا صندوق از خود من که آسیب دیده‌ام تضمین یا ضمانت می‌خواهد؟

نه. در ابتدای ماده آمده که صندوق مکلف است بدون اخذ تضمین از زیان‌دیده یا مسبب زیان، خسارت زیان‌دیده را پرداخت کند.

چه زمانی صندوق نمی‌تواند برای پس گرفتن پول به مسئول حادثه رجوع کند؟

طبق تبصره ۱ در چهار مورد: جبران کسری پوشش بیمه‌نامه به دلیل افزایش مبلغ ریالی دیه با استناد به ماده ۱۳، تعلیق یا لغو پروانه شرکت بیمه یا توقف یا ورشکستگی بیمه‌گر موضوع ماده ۲۲، بیشتر بودن زیان‌دیدگان خارج از وسیله نقلیه از سقف تعهدات بیمه‌گر موضوع تبصره ماده ۱۲، و بازپرداخت تفاوت دیه شرعی با دیه مرد مسلمان در جایی که صندوق معادل دیه مرد مسلمان را پرداخت می‌کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه ←
ماده ۲۵ قانون بیمه اجباری خسارات وارد شده به شخص ثالث در اثر حوادث ناشی از وسایل نقلیه — لویادسک