ماده ۵۸۷ قانون آیین دادرسی کیفری

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه در محلی دادگاه نظامی دو تشکیل نشده یا بلاتصدی باشد و یا تشکیل شده ولی با تراکم پرونده روبرو باشد، دادگاه نظامی یک حسب ارجاع، به پرونده‌هایی که در صلاحیت دادگاه نظامی دو است نیز رسیدگی می‌نماید. در این صورت دادگاه مزبور با تصدی یکی از اعضاء تشکیل می‌شود.

تبصره

‌- هرگاه در استانی دادگاه نظامی یک یا تجدیدنظر نظامی ‌تشکیل نشده یا بلاتصدی باشد یا به جهاتی از قبیل ردّ دادرس، امکان رسیدگی در استان فراهم نبوده و اعزام قاضی مامور نیز مقدور نباشد، رسیدگی به پرونده‌های مربوط، حسب مورد در نزدیک‌ترین حوزه قضایی به عمل می‌آید.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ دادگاه‌های نظامی است و می‌گوید اگر در جایی دادگاه نظامی «دو» تشکیل نشده باشد، یا تشکیل شده ولی قاضی (بلاتصدی) نداشته باشد، یا پرونده‌هایش خیلی زیاد باشد، دادگاه نظامی «یک» می‌تواند با ارجاع (یعنی وقتی پرونده به او ارجاع داده می‌شود) به پرونده‌هایی که در صلاحیت دادگاه نظامی «دو» است هم رسیدگی کند. در این حالت، دادگاه با حضور و قضاوت تنها یکی از اعضای خودش تشکیل می‌شود.

تبصرهٔ این ماده حالت دیگری را می‌گوید: اگر در یک استان، دادگاه نظامی یک یا دادگاه تجدیدنظر نظامی تشکیل نشده باشد، یا قاضی نداشته باشد، یا به دلایلی مثل ردّ دادرس (یعنی کنار گذاشتن قاضی از رسیدگی به آن پرونده) امکان رسیدگی در آن استان نباشد و همچنین فرستادن قاضی مأمور به آنجا ممکن نباشد، پرونده‌ها به نزدیک‌ترین حوزهٔ قضایی فرستاده می‌شود تا آنجا رسیدگی شود؛ اینکه این کار برای کدام نوع پرونده است، در متن با عبارت «حسب مورد» بیان شده و دقیق‌تر توضیح داده نشده است.

این ماده به مادهٔ دیگری ارجاع نداده است. اصطلاح «ردّ دادرس» و «قاضی مأمور» در همین متن فقط نام برده شده و توضیح بیشتری دربارهٔ آن‌ها نیامده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید در یک شهر، دادگاه نظامی دو تشکیل نشده است و پرونده‌ای مربوط به صلاحیت همان دادگاه وجود دارد. با ارجاع پرونده، دادگاه نظامی یک آن شهر می‌تواند به پرونده رسیدگی کند و در این حالت دادگاه با یکی از اعضایش تشکیل می‌شود.
فرض کنید در یک استان، دادگاه تجدیدنظر نظامی قاضی ندارد و فرستادن قاضی مأمور هم ممکن نیست. در این صورت پرونده برای رسیدگی به نزدیک‌ترین حوزهٔ قضایی فرستاده می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر در شهر ما دادگاه نظامی دو وجود نداشته باشد، تکلیف پرونده‌های مربوط به آن چه می‌شود؟

بر اساس این ماده، دادگاه نظامی یک می‌تواند با ارجاع، به پرونده‌هایی که در صلاحیت دادگاه نظامی دو است نیز رسیدگی کند؛ در این صورت دادگاه با یکی از اعضا تشکیل می‌شود.

اگر در استان ما امکان رسیدگی نباشد و قاضی هم نتوانند بفرستند، پرونده کجا رسیدگی می‌شود؟

تبصرهٔ این ماده می‌گوید رسیدگی حسب مورد در نزدیک‌ترین حوزهٔ قضایی انجام می‌شود.

منظور از «بلاتصدی» در این ماده چیست؟

در همین متن فقط گفته شده «بلاتصدی باشد» و توضیح بیشتری دربارهٔ معنای آن نیامده است؛ همین اندازه روشن است که به وضعیتی اشاره دارد که دادگاه تشکیل شده ولی بی‌قاضی یا بدون متصدی است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←
ماده ۵۸۷ قانون آیین دادرسی کیفری — لویادسک