ماده ۱۸۹ قانون آیین دادرسی کیفری

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

بازپرس مکلف است بلافاصله پس از حضور یا جلب متهم، تحقیقات را شروع کند و در صورت عدم امکان، حداکثر ظرف بیست و چهار ساعت از زمان تحت نظر قرار گرفتن او توسط ضابطان دادگستری، با رعایت ماده (۹۸) این قانون مبادرت به تحقیق نماید. در صورت غیبت یا عذر موجه بازپرس یا امتناع وی از شروع تحقیقات به دلایل قانونی، دادستان انجام تحقیقات را به بازپرس دیگر یا در صورت اقتضاء به دادرس دادگاه محول می کند.

تبصره

تحت نظر قرار دادن متهم بیش از بیست و چهار ساعت، بدون آنکه تحقیق از او شروع یا تعیین تکلیف شود، بازداشت غیر قانونی محسوب و مرتکب به مجازات قانونی محکوم می‌شود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

بر اساس ماده ۱۸۹، بازپرس باید به محض اینکه متهم حاضر شود یا با جلب به او برسد، تحقیق را شروع کند. اگر این کار فوراً ممکن نباشد، باید حداکثر تا ۲۴ ساعت از زمانی که متهم توسط ضابطان دادگستری تحت نظر قرار گرفته، تحقیق را شروع کند و در این کار ماده ۹۸ همین قانون را رعایت کند. متن فقط به ماده ۹۸ ارجاع داده و توضیح نمی‌دهد که آن ماده چه می‌گوید.

اگر بازپرس غایب باشد، عذر موجه داشته باشد، یا به دلایل قانونی از شروع تحقیقات امتناع کند، دادستان انجام تحقیقات را به بازپرس دیگر واگذار می‌کند یا اگر لازم بداند، به دادرس دادگاه.

تبصره می‌گوید اگر متهم بیش از ۲۴ ساعت تحت نظر بماند و نه تحقیق از او شروع شود و نه تکلیفش روشن شود، این بازداشت غیرقانونی است و مرتکب به مجازات قانونی محکوم می‌شود. متن مقدار یا نوع این مجازات را مشخص نکرده است.

مصادیق واقعی

علی توسط مأموران به عنوان متهم تحت نظر قرار می‌گیرد. بازپرس باید بلافاصله پس از حاضر شدن علی تحقیقات را شروع کند؛ اگر نشد، حداکثر تا ۲۴ ساعت از زمان تحت نظر قرار گرفتن، با رعایت ماده ۹۸.
مریم بیش از ۲۴ ساعت تحت نظر است و نه تحقیقی از او شروع شده و نه تعیین تکلیف شده است. طبق تبصره، این بازداشت غیرقانونی است و مرتکب به مجازات قانونی محکوم می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر متهم دستگیر یا حاضر شود، بازپرس چه زمانی باید تحقیق کند؟

باید بلافاصله پس از حضور یا جلب متهم تحقیقات را شروع کند؛ اگر ممکن نبود، حداکثر ظرف بیست و چهار ساعت از زمان تحت نظر قرار گرفتن او توسط ضابطان دادگستری و با رعایت ماده ۹۸.

اگر بازپرس نباشد یا عذر موجه داشته باشد، چه کسی تحقیق را انجام می‌دهد؟

دادستان انجام تحقیقات را به بازپرس دیگر یا در صورت اقتضاء به دادرس دادگاه محول می‌کند.

اگر متهم بیش از ۲۴ ساعت تحت نظر بماند و تحقیقی شروع نشود، چه می‌شود؟

طبق تبصره، اگر تحقیق شروع نشود یا تعیین تکلیف نشود، بازداشت غیرقانونی است و مرتکب به مجازات قانونی محکوم می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی کیفری ←
ماده ۱۸۹ قانون آیین دادرسی کیفری — لویادسک