ماده ۴۶۹ قانون آیین دادرسی مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

دادگاه نمی‌تواند اشخاص زیر را به سمت داور معین نماید مگر با تراضی طرفین: ۱- کسانی که سن آنان کمتر از بیست و پنج سال تمام باشد. ۲- کسانی که در دعوا ذی نفع باشند. ۳- کسانی که با یکی از اصحاب دعوا قرابت سببی یا نسبی تا درجه دوم از طبقه سوم داشته باشند. ۴- کسانی که قیم یا کفیل یا وکیل یا مباشر امور یکی از اصحاب دعوا می‌باشند یا یکی از اصحاب دعوا مباشر امور آنان باشد. ۵- کسانی که خود یا همسرانشان وارث یکی از اصحاب دعوا باشند. ۶- کسانی که با یکی از اصحاب دعوا یا با اشخاصی که قرابت نسبی یا سببی تا درجه دوم از طبقه سوم با یکی از اصحاب دعوا دارند، در گذشته یا حال دادرسی کیفری داشته باشند. ۷- کسانی که خود یا همسرانشان و یا یکی از اقربای سببی یا نسبی تا درجه دوم از طبقه سوم او بایکی از اصحاب دعوا یا زوجه و یا یکی از اقربای نسبی یا سببی تا درجه دوم از طبقه سوم او دادرسی مدنی دارند. ۸- کارمندان دولت در حوزه ماموریت آنان.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

طبق این ماده، دادگاه برای تعیین داور نمی‌تواند اشخاصی را که در هشت بند آمده‌اند انتخاب کند، مگر اینکه طرفین دعوا با این انتخاب توافق کنند. یعنی به‌طور کلی برای دادگاه محدودیت وجود دارد، اما اگر هر دو طرف راضی باشند، این محدودیت کنار می‌رود.

این اشخاص عبارت‌اند از: کسانی که کمتر از بیست و پنج سال تمام دارند؛ کسانی که در دعوا ذی‌نفع هستند؛ کسانی که با یکی از طرفین قرابت سببی یا نسبی تا درجه دوم از طبقه سوم دارند؛ کسانی که قیم، کفیل، وکیل یا مباشر امور یکی از طرفین هستند یا یکی از طرفین مباشر امور آنان است؛ کسانی که خود یا همسرانشان وارث یکی از طرفین باشند؛ کسانی که با یکی از طرفین یا با خویشاوندان نزدیک او سابقه دادرسی کیفری دارند؛ کسانی که خود یا همسرانشان یا خویشاوندان نزدیکشان با یکی از طرفین یا خویشاوندان نزدیک او دادرسی مدنی دارند؛ و کارمندان دولت در حوزه ماموریت آنان.

در همین متن تبصره‌ای ذکر نشده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی و مریم در یک دعوا طرفین پرونده هستند و دادگاه می‌خواهد داور تعیین کند. اگر شخصی که دادگاه انتخاب می‌کند کارمند دولت در همان حوزه ماموریت باشد، طبق این ماده دادگاه نمی‌تواند او را داور کند مگر علی و مریم با این انتخاب موافق باشند.
فرض کنید مریم می‌خواهد داور تعیین شود و خودش در همان دعوا ذی‌نفع است. طبق این ماده، دادگاه نمی‌تواند او را به سمت داور معین کند مگر طرفین دعوا با هم توافق کنند.

سؤالات پرتکرار

اگر داور پیشنهادی کمتر از بیست و پنج سال تمام داشته باشد، دادگاه می‌تواند او را داور کند؟

طبق این ماده، دادگاه نمی‌تواند او را به سمت داور معین کند مگر با توافق طرفین.

منظور از تراضی طرفین چیست؟

یعنی هر دو طرف دعوا با این انتخاب داور موافق باشند.

اگر داور با یکی از طرفین نسبت خویشاوندی داشته باشد، چه می‌شود؟

اگر قرابت سببی یا نسبی تا درجه دوم از طبقه سوم باشد، دادگاه نمی‌تواند او را داور کند مگر طرفین توافق کنند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی مدنی ←
ماده ۴۶۹ قانون آیین دادرسی مدنی — لویادسک