ماده ۱۲۳ قانون آیین دادرسی مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در صورتی که خواسته عین معین نباشد یا عین معین بوده ولی توقیف آن ممکن نباشد، دادگاه معادل قیمت خواسته از سایر اموال خوانده توقیف می کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یکی از مقررات مربوط به «تأمین خواسته» است؛ یعنی وقتی کسی در دادگاه شکایت می‌کند و می‌خواهد تا زمان رسیدگی، مال یا دارایی طرف مقابل به‌عنوان ضمانت نگه داشته شود. این ماده می‌گوید اگر موضوع شکایت «عین معین» نباشد (یعنی چیز مشخص و معینی مثل یک خانه یا یک خودروی خاص نباشد، بلکه مثلاً پول یا طلب باشد)، یا اگر عین معین باشد ولی توقیف کردنش ممکن نباشد، دادگاه معادل ارزش همان خواسته را از اموال دیگر خوانده (طرف شکایت‌شده) توقیف می‌کند.

به زبان ساده: اگر نتوان خودِ چیزی را که موضوع دعواست نگه داشت، دادگاه به اندازه ارزش آن، از دارایی‌های دیگر طرف مقابل را نگه می‌دارد تا حق خواهان تضمین شود.

این متن فقط یک حکم کلی است و دربارهٔ دیگر ماده‌ها یا تبصره‌های احتمالی آن چیزی نمی‌گوید. متن به هیچ مادهٔ دیگری ارجاع نداده است.

مصادیق واقعی

علی از مریم مبلغی طلب دارد و شکایت می‌کند. چون موضوع شکایت پول است و نه یک مال مشخص، دادگاه به اندازه ارزش آن طلب، از اموال دیگر مریم نگه می‌دارد.
علی شکایت می‌کند که یک مال مشخص از اموال مریم به او تعلق دارد، اما نگه داشتن همان مال ممکن نیست. در این حالت دادگاه به اندازه ارزش آن مال، از سایر اموال مریم توقیف می‌کند.

سؤالات پرتکرار

«عین معین» یعنی چه؟

یعنی چیز مشخص و معینی که دقیقاً معلوم است، مثل یک خانه یا یک خودروی خاص. اگر موضوع شکایت چنین چیزی نباشد، این ماده اعمال می‌شود.

دادگاه در این حالت چه چیزی را توقیف می‌کند؟

بر اساس همین متن، معادل قیمت خواسته را از سایر اموال خوانده توقیف می‌کند.

اگر مال مشخص باشد و توقیف آن هم ممکن باشد، باز هم این ماده اعمال می‌شود؟

بر اساس همین متن، این ماده دو حالت را پوشش می‌دهد: وقتی خواسته عین معین نباشد، یا وقتی عین معین باشد ولی توقیف آن ممکن نباشد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون آیین دادرسی مدنی ←
ماده ۱۲۳ قانون آیین دادرسی مدنی — لویادسک