ماده ۱۱۶ آیین‌ نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرائی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در مواردی که موضوع وثیقه قبل از ختم عملیات اجرائی به حکم قوانین خاص به تملک ثالث در می‌ آید و یا به علت عدم تکافوی مورد وثیقه متعهدله به کل طلب خود نمی‌ رسد متعهدله می‌ تواند برای وصول مانده طلب طبق مقررات اجرائی راجع به اسناد ذمه از طریق اداره ثبت اقدام کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ دو حالت است که در جریان اجرای یک سند رسمیِ دارای وثیقه پیش می‌آید و طلبکار (متعهدله) به تمام طلب خود نمی‌رسد.

حالت اول: پیش از آنکه عملیات اجرائی تمام شود، به حکم قوانین خاص، مالِ وثیقه به مالکیت شخص دیگری (ثالث) درمی‌آید. حالت دوم: ارزش مورد وثیقه کافی نیست و طلبکار با آن به کل طلبش نمی‌رسد.

در هر دو حالت، این ماده اجازه می‌دهد طلبکار برای بخش باقی‌ماندهٔ طلبش («مانده طلب») از راه مقررات اجرائی مربوط به اسناد ذمه، به اداره ثبت مراجعه کند. این متن به «قوانین خاص» و به «مقررات اجرائی راجع به اسناد ذمه» ارجاع می‌دهد، اما محتوای آن‌ها را توضیح نمی‌دهد. متن دربارهٔ تبصره، مهلت، مبلغ یا شرط دیگری چیزی نمی‌گوید.

مصادیق واقعی

علی از مریم طلب دارد و سند رسمی‌ای که مریم داده، زمینی در وثیقه دارد. پیش از پایان کار اجرا، زمین به مالکیت شخص دیگری درمی‌آید. علی می‌تواند برای باقی طلبش از طریق اداره ثبت، بر پایهٔ مقررات اجرائی اسناد ذمه، اقدام کند.
مریم به علی بدهکار است و ملکِ در وثیقه کمتر از کل بدهی ارزش دارد؛ مثلاً بدهی او بیشتر از ارزش آن ملک است. علی برای بخشی که از محل وثیقه وصول نشده، می‌تواند به اداره ثبت مراجعه کند.

سؤالات پرتکرار

اگر مالی که در وثیقه است، پیش از تمام شدن اجرا به مالکیت شخص دیگری دربیاید، تکلیف طلبکار چیست؟

این ماده می‌گوید طلبکار می‌تواند برای وصول مانده طلب خود، طبق مقررات اجرائی مربوط به اسناد ذمه، از طریق اداره ثبت اقدام کند.

اگر ارزش مال وثیقه برای پرداخت تمام بدهی کافی نباشد، آیا طلبکار می‌تواند برای بقیهٔ طلبش کاری کند؟

بله؛ بر اساس این ماده، در حالتی که مورد وثیقه کافی نباشد و طلبکار به کل طلب خود نرسد، می‌تواند برای مانده طلب خود از طریق اداره ثبت و طبق مقررات اجرائی اسناد ذمه اقدام کند.

شرایط و جزئیات دقیق «مقررات اجرائی راجع به اسناد ذمه» و «قوانین خاص» در همین متن آمده است؟

نه؛ این ماده فقط به آن‌ها ارجاع می‌دهد و محتوایشان را بیان نکرده است.

مشاهدهٔ متن کامل آیین‌ نامه اجرای مفاد اسناد رسمی لازم الاجراء و طرز رسیدگی به شکایت از عملیات اجرائی ←