ماده ۸۱۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر مبیع متعدد بوده و بعض آن قابل شفعه و بعض دیگر قابل شفعه نباشد حق شفعه را میتوان نسبت به بعضی که قابل شفعه است به قدر حصه آن بعض از ثمن اجرا نمود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره حالتی است که چیزی که فروخته شده (مبیع) چند بخش دارد. اگر بعضی از آن بخش‌ها قابل شفعه باشد و بعضی دیگر قابل شفعه نباشد، حق شفعه را نمی‌توان نسبت به همه آن اجرا کرد.

در چنین حالتی، حق شفعه فقط نسبت به همان بخشی که قابل شفعه است اجرا می‌شود و در برابر آن، به اندازه سهم همان بخش از ثمن (قیمت فروش) در نظر گرفته می‌شود.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی یک معامله انجام می‌دهد که شامل دو قطعه زمین است؛ یک قطعه قابل شفعه است و قطعه دیگر قابل شفعه نیست. کسی که حق شفعه دارد می‌تواند فقط نسبت به همان قطعه قابل شفعه، حق شفعه را اجرا کند و به اندازه سهم همان قطعه از ثمن را بپردازد.
فرض کنید مریم یک ملک را می‌فروشد که بخشی از آن قابل شفعه و بخشی دیگر قابل شفعه نیست. بر اساس این ماده، حق شفعه فقط نسبت به بخش قابل شفعه و به قدر حصه همان بخش از ثمن قابل اجرا است.

سؤالات پرتکرار

اگر چیزی که فروخته شده چند قسمت باشد و فقط یک قسمت آن قابل شفعه باشد، آیا حق شفعه به همه قسمت‌ها تعلق می‌گیرد؟

نه؛ بر اساس این ماده حق شفعه فقط نسبت به همان بعضی که قابل شفعه است اجرا می‌شود.

برای اجرای حق شفعه نسبت به آن قسمت قابل شفعه، مقدار ثمن چطور تعیین می‌شود؟

به قدر حصه آن بعض از ثمن؛ یعنی به اندازه سهم همان بخش از قیمت فروش.

اگر معلوم نباشد کدام بخش قابل شفعه است، این ماده چه می‌گوید؟

این متن درباره چگونگی تشخیص بخش قابل شفعه چیزی نمی‌گوید و فقط فرض کرده است که بعضی از مبیع قابل شفعه و بعضی دیگر قابل شفعه نیست.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←