ماده ۷۲۵ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

حواله محقق نمی‌شود مگر با رضای محتال و قبول محال‌علیه.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده شرط درست شدن «حواله» را بیان می‌کند. حواله نوعی معامله است که در آن یک نفر (که بدهکار است) شخص دیگری را که خودش از او طلبکار است، به طلبکار خودش ارجاع می‌دهد تا بدهی را از آن شخص بگیرد.

بر اساس این ماده، چنین کاری به‌تنهایی درست نمی‌شود؛ بلکه دو شرط لازم است: اول اینکه طلبکار (کسی که قرار است پول را دریافت کند) رضایت بدهد، و دوم اینکه شخصی که قرار است پرداخت را انجام دهد، این را قبول کند.

بنابراین اگر هر یک از این دو نفر موافق نباشند، حواله محقق نمی‌شود. نام‌های این سه نقش در متن آمده: محیل (کسی که حواله می‌دهد)، محتال (طلبکار) و محال‌علیه (کسی که قرار است بپردازد).

مصادیق واقعی

علی به مریم بدهکار است. علی خودش از حسن طلبکار است. علی به حسن می‌گوید که بدهی‌اش را به مریم بپردازد. این حواله فقط وقتی درست می‌شود که هم مریم راضی باشد و هم حسن قبول کند.
مریم از علی می‌خواهد بدهی‌اش را از حسن بگیرد، ولی حسن قبول نمی‌کند که بدهی علی به مریم را پرداخت کند. در این حالت، طبق این ماده، حواله محقق نمی‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی که باید پول را بدهد قبول نکند، حواله انجام می‌شود؟

نه، طبق این ماده حواله محقق نمی‌شود مگر با قبول محال‌علیه (کسی که قرار است بپردازد).

رضایت طلبکار هم لازم است؟

بله، این ماده رضای محتال (طلبکار) را در کنار قبول محال‌علیه شرط تحقق حواله دانسته است.

اگر طلبکار راضی نباشد ولی کسی که باید بپردازد قبول کند، چه می‌شود؟

با توجه به این ماده، حواله فقط با جمع شدن هر دو شرط (رضای محتال و قبول محال‌علیه) محقق می‌شود؛ پس با نبود رضای طلبکار، حواله محقق نمی‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۷۲۵ قانون مدنی — لویادسک