ماده ۶۸۴ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

عقد ضمان عبارت است از اینکه شخصی مالی را که بر ذمه دیگری است به عهده بگیرد. متعهد را ضامن طرف دیگر را مضمون‌له و شخص ثالث را مضمون‌عنه یا مدیون اصلی میگویند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک تعریف ساده از «ضمان عقدی» ارائه می‌دهد: ضمان وقتی است که کسی مالی را که بر گردن شخص دیگری است، خودش به عهده بگیرد. یعنی بدهی که تا قبل از این روی دوش فرد دیگری بود، با این کار بر عهدهٔ شخص تازه‌ای قرار می‌گیرد.

متن برای سه نفر نام می‌گذارد: کسی که بدهی را به عهده می‌گیرد «ضامن»، طرف مقابل که طلبکار است «مضمون‌له»، و شخصی که از ابتدا بدهکار بوده «مضمون‌عنه» یا «مدیون اصلی» نامیده می‌شود. بنابراین ساده‌ترین شکل این رابطه سه‌طرفه است: یک بدهکار اصلی، یک طلبکار و یک ضامن.

این ماده فقط اصطلاح‌ها را تعریف می‌کند و دربارهٔ جزئیات دیگر (مثل شرایط درست بودن ضمان یا آثار آن) چیزی نمی‌گوید.

مصادیق واقعی

علی از مریم ۵۰ میلیون تومان طلبکار است. حسن قبول می‌کند این بدهی علی را به عهده بگیرد. در این رابطه حسن «ضامن»، مریم «مضمون‌له» و علی «مضمون‌عنه» یا مدیون اصلی است.
شرکتی از یک فروشنده خرید کرده و پولش را نداده است. یکی از مدیران، بدهی شرکت به فروشنده را به عهده می‌گیرد؛ او ضامن، فروشنده مضمون‌له و شرکت مضمون‌عنه محسوب می‌شود.

سؤالات پرتکرار

ضامن کیست؟

بر اساس همین متن، ضامن کسی است که مالی را که بر ذمهٔ شخص دیگری است به عهده می‌گیرد.

مضمون‌له یعنی چه؟

مضمون‌له طرف دیگر این رابطه است؛ یعنی همان کسی که آن مال یا طلب به نفع او بر ذمهٔ دیگری بوده است.

مضمون‌عنه با مدیون اصلی چه تفاوتی دارد؟

طبق این ماده، این دو نام برای یک نفر به کار می‌رود؛ یعنی شخص ثالثی که از ابتدا بدهی بر ذمهٔ او بوده، هم مضمون‌عنه و هم مدیون اصلی نامیده می‌شود.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۶۸۴ قانون مدنی — لویادسک