ماده ۵۸۴ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

شریکی که مال‌الشرکه در ید اوست در حکم امین است و ضامن تلف و نقص آن نمیشود مگر در صورت تفریط یا تعدی.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره شریکی است که مال مشترک شرکت (مال‌الشرکه) در اختیار او قرار دارد. بر اساس متن، چنین شریکی در حکم امین است؛ یعنی مانند کسی است که مال دیگری را به عنوان امانت نگه می‌دارد.

او اگر مال از بین برود یا کم شود، ضامن نیست؛ فقط در دو حالت ضامن می‌شود: تفریط (کوتاهی کردن در نگهداری) یا تعدی (تجاوز از حد و زیاده‌روی).

متن ماده تعریف دقیق تفریط و تعدی را بیان نکرده و فقط همین دو شرط را ذکر کرده است.

مصادیق واقعی

علی و مریم با هم شرکتی دارند. یک لپ‌تاپ متعلق به مال‌الشرکه در اختیار علی است. اگر لپ‌تاپ بدون کوتاهی علی و مثلاً در سرقت از بین برود، طبق این ماده علی ضامن تلف آن نیست.
اگر علی همان لپ‌تاپ را در جای ناامن رها کند و به خاطر این کوتاهی آسیب ببیند، در صورتی که این کار تفریط به حساب بیاید، این ماده می‌گوید علی ضامن است.

سؤالات پرتکرار

اگر مال شرکت دست من باشد و بدون اینکه کوتاهی کنم خراب شود، باید خسارت آن را بدهم؟

طبق این ماده نه؛ شریکی که مال‌الشرکه در دست اوست در حکم امین است و ضامن تلف و نقص آن نمی‌شود، مگر اینکه تفریط یا تعدی کرده باشد.

تفریط یا تعدی چه معنایی دارد؟

این ماده فقط گفته در صورت تفریط یا تعدی ضامن است، اما تعریف دقیق این دو واژه را در همین متن ارائه نکرده است.

اگر مال مشترک را بیشتر از حد معمول استفاده کنم و آسیب ببیند، ضامن هستم؟

اگر این کار تعدی باشد، این ماده می‌گوید در صورت تعدی ضامن است؛ متن درباره تشخیص مصداق تعدی توضیحی نداده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۵۸۴ قانون مدنی — لویادسک