ماده ۵۷۵ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هر یک از شرکاء به نسبت سهم خود در نفع و ضرر سهیم میباشد مگر اینکه برای یک یا چند نفر از آن‌ها در مقابل عملی سهم زیادتری ‌منظور شده باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک قاعده کلی دربارهٔ تقسیم سود و زیان در شرکت می‌گوید: هر شریک به همان نسبتی که سهم دارد، در نفع و ضرر شریک است. مثلاً اگر سهم کسی یک‌سوم باشد، به همان نسبت در سود و در زیان سهیم می‌شود.

اما این قاعده یک استثنا دارد: اگر برای یک یا چند شریک در مقابل انجام یک کار یا عملی، سهم بیشتری در نظر گرفته شده باشد، همان سهم بیشتر ملاک است. یعنی در این حالت، تقسیم نفع و ضرر برابر با نسبت سهم نیست، بلکه بر اساس همان شرطِ توافق‌شده است.

نکته: متن ماده فقط همین حکم را بیان می‌کند و دربارهٔ جزئیات آن شرط (مثل اینکه چه نوع عملی باشد یا چگونه تعیین شود) چیزی نگفته است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی، مریم و حسن شرکتی تشکیل داده‌اند و سهم هرکدام یک‌سوم است. طبق این ماده، سود و زیان شرکت هم بین آن‌ها یک‌سوم، یک‌سوم و یک‌سوم تقسیم می‌شود.
فرض کنید در همان شرکت توافق کنند که مریم چون مدیریت کارها را بر عهده می‌گیرد، سهم بیشتری از سود ببرد. در این صورت، برای مریم در مقابل آن عمل، سهم زیادتری منظور شده و تقسیم نفع و ضرر طبق همان توافق انجام می‌شود.

سؤالات پرتکرار

آیا سود و زیان شرکت همیشه به یک نسبت بین شرکا تقسیم می‌شود؟

بر اساس این ماده، اصل این است که هر شریک به نسبت سهم خودش در نفع و ضرر سهیم است، مگر اینکه برای یک یا چند نفر در مقابل عملی سهم بیشتری در نظر گرفته شده باشد.

اگر برای یکی از شرکا سهم بیشتری تعیین شود، شرطش چیست؟

طبق متن ماده، این سهم بیشتر باید «در مقابل عملی» باشد؛ یعنی در برابر انجام کاری برای آن شخص تعیین شده باشد.

آیا این ماده می‌گوید آن «عمل» چه چیزی باید باشد؟

نه؛ متن ماده فقط می‌گوید «در مقابل عملی»، و نوع یا جزئیات آن عمل را مشخص نکرده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۵۷۵ قانون مدنی — لویادسک