ماده ۵۳۶ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هر گاه عامل به طور متعارف مواظبت در زراعت ننماید و از این حیث حاصل کم شود یا ضرر دیگر متوجه مزارع گردد عامل ضامن‌ تفاوت خواهد بود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره قرارداد «مزارعه» است؛ یعنی وقتی کسی زمین خود را در اختیار دیگری می‌گذارد تا در آن زراعت کند و محصول میان آن‌ها تقسیم شود. بر اساس این متن، کسی که زراعت را انجام می‌دهد (عامل) باید به شکلی که عرف و روال معمول است از زراعت مراقبت کند.

اگر عامل این مراقبت معمول را انجام ندهد و در نتیجه محصول کمتر شود یا ضرر دیگری به صاحب زمین برسد، عامل ضامن «تفاوت» است؛ یعنی باید آن کمبود یا خسارت را جبران کند.

متن ماده مشخص نکرده که این تفاوت چگونه محاسبه می‌شود و منظور دقیق از ضرر دیگر چیست؛ فقط حکم کلی مسئولیت عامل را بیان کرده است.

مصادیق واقعی

علی زمینش را برای مزارعه در اختیار مریم می‌گذارد. مریم به‌اندازه معمول به آبیاری و رسیدگی به زراعت نمی‌پردازد و محصول زمین کمتر از حد معمول می‌شود. بر اساس این ماده، مریم ضامن تفاوت است.
مریم در رسیدگی به زراعت سهل‌انگاری می‌کند و به‌جز کم شدن محصول، خسارت دیگری هم به زمین یا محصول علی وارد می‌شود. طبق این متن، مریم باید این خسارت را جبران کند.

سؤالات پرتکرار

اگر عامل به‌اندازه معمول به زراعت رسیدگی نکند و محصول کم شود، چه اتفاقی می‌افتد؟

بر اساس این ماده، عامل ضامن تفاوت است؛ یعنی باید کم شدن محصول را جبران کند.

«به طور متعارف» یعنی چه؟

متن ماده توضیح دقیقی درباره معنای آن نداده است؛ به‌طور کلی به همان حدی اشاره دارد که رسیدگی به زراعت طبق روال معمول انجام شود.

منظور از «تفاوت» چقدر است و چگونه حساب می‌شود؟

متن ماده فقط گفته عامل ضامن «تفاوت» است، اما مقدار و روش محاسبه آن را مشخص نکرده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۵۳۶ قانون مدنی — لویادسک