ماده ۴۵ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در موارد فوق حق انتفاع را فقط درباره شخص یا اشخاصی میتوان برقرار کرد که در حین ایجاد حق مزبور وجود داشته باشند، ولی ممکن ‌است حق انتفاع تبعاً برای کسانی هم که در حین عقد بوجود نیامده‌اند برقرار شود و مادامی که صاحبان حق انتفاع موجود هستند حق مزبور باقی و بعد‌از انقراض آنها حق زائل میگردد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده درباره «حق انتفاع» در سه حالت عمری، رقبی و سکنی است (که در مواد پیش از آن، «موارد فوق» نامیده شده‌اند). بر اساس متن، این حق را فقط می‌توان برای شخص یا اشخاصی ایجاد کرد که در همان زمانی که حق ایجاد می‌شود وجود دارند.

با این حال، ماده یک استثنا می‌آورد: ممکن است این حق به‌طور تبعی (یعنی در کنار و در پی حق شخص دیگری) برای کسانی هم برقرار شود که در زمان عقد به دنیا نیامده‌اند.

در پایان هم مدت باقی‌ماندن حق را روشن می‌کند: تا وقتی که صاحبان حق انتفاع زنده و موجودند، این حق باقی است و پس از از بین رفتن (انقراض) آن‌ها، حق از میان می‌رود. این ماده تبصره‌ای ندارد.

مصادیق واقعی

علی خانه‌اش را به‌صورت سکنی برای مریم قرار می‌دهد؛ بر اساس این ماده این حق فقط برای خود مریم که در زمان ایجاد حق وجود دارد برقرار می‌شود، اما ممکن است به‌طور تبعی برای فرزندی که در زمان عقد هنوز به دنیا نیامده هم برقرار شود.
اگر مریم و فرزندی که حق به‌طور تبعی برایش برقرار شده، از بین بروند، حق انتفاع زائل می‌شود.

سؤالات پرتکرار

آیا می‌توان حق انتفاع را برای کسی که هنوز به دنیا نیامده است برقرار کرد؟

بر اساس این ماده، خودِ حق را فقط برای کسانی می‌توان برقرار کرد که در زمان ایجاد حق وجود دارند؛ اما ممکن است این حق به‌طور تبعی برای کسانی هم که در زمان عقد به دنیا نیامده‌اند برقرار شود.

این حق تا چه زمانی باقی می‌ماند؟

مادامی که صاحبان حق انتفاع موجود باشند، حق باقی است و بعد از انقراض (از بین رفتن) آن‌ها، حق زائل می‌شود.

منظور از «موارد فوق» در این ماده چیست؟

متن این ماده مشخص نمی‌کند که «موارد فوق» به کدام موارد اشاره دارد و فقط آن‌ها را ارجاع می‌دهد؛ برای فهم آن باید به مواد پیش از این ماده مراجعه کرد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←