ماده ۳۹۷ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هر یک از متبایعین بعد از عقد فی‌المجلس و مادام که متفرق نشده‌اند اختیار فسخ معامله را دارند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده می‌گوید در یک معامله (خرید و فروش)، هر دو طرف معامله — یعنی هم فروشنده و هم خریدار — تا وقتی که در همان جلسه‌ای هستند که عقد بسته شده و از هم جدا نشده‌اند، حق دارند معامله را به هم بزنند و فسخ کنند.

نکته مهم این است که این حق محدود به همان جلسه و پیش از جدا شدن طرفین است. متن ماده فقط همین را بیان می‌کند و دربارهٔ اینکه بعد از جدا شدن چه می‌شود یا چه استثناهایی وجود دارد، چیزی نمی‌گوید.

مصادیق واقعی

علی در یک جلسه حضوری گوشی موبایلش را به مریم می‌فروشد. پیش از آنکه علی و مریم از آن جلسه و از کنار هم جدا شوند، علی پشیمان می‌شود و می‌گوید معامله را به هم می‌زند؛ بر اساس این ماده او در همان جلسه این اختیار را دارد.
مریم در همان جلسه از خرید پشیمان می‌شود و پیش از جدا شدن از علی اعلام می‌کند که معامله را فسخ می‌کند؛ این ماده همین اختیار را برای خریدار هم پیش‌بینی کرده است.

سؤالات پرتکرار

اگر فروشنده بعد از بستن قرارداد و پیش از جدا شدن از خریدار پشیمان شود، می‌تواند معامله را به هم بزند؟

بله؛ بر اساس این ماده هر یک از دو طرف معامله بعد از عقد و تا زمانی که از هم جدا نشده‌اند، اختیار فسخ معامله را دارند.

این حق فسخ تا چه زمانی وجود دارد؟

طبق این ماده فقط در همان جلسهٔ عقد و مادام که طرفین از هم جدا نشده‌اند.

آیا این اختیار فقط برای خریدار است؟

نه؛ متن ماده از «هر یک از متبایعین» یعنی هر دو طرف معامله (فروشنده و خریدار) نام برده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←