ماده ۳۹۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در مورد ماده قبل بایع باید از عهده تمام ثمنی که اخذ نموده است نسبت به کل یا بعض بر آید اگرچه بعد از عقد بیع به علتی از علل در‌ مبیع کسر قیمتی حاصل شده باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ حالت خاصی است که در «ماده قبل» همین قانون گفته شده است. بر اساس آن، فروشنده (بایع) باید پولی که به‌عنوان قیمت (ثمن) از خریدار گرفته است، به‌طور کامل یا در حد همان بخشی که موضوع حکم ماده قبل است، به خریدار برگرداند.

نکتهٔ مهم این ماده این است که اگر بعد از بستن قرارداد خرید و فروش، به هر دلیلی از ارزش و قیمت کالای فروخته‌شده (مبیع) کاسته شده باشد، این کاهش قیمت باعث نمی‌شود فروشنده از بازگرداندن کل پولی که گرفته است شانه خالی کند.

این ماده به «ماده قبل» ارجاع داده است؛ یعنی برای فهم کامل موضوع باید به همان ماده مراجعه شود و این متن به‌تنهایی محتوای آن ماده را توضیح نمی‌دهد.

مصادیق واقعی

مریم یک فرش را به علی می‌فروشد و پول آن را کامل می‌گیرد. بعداً موضوعی پیش می‌آید که مشمول حکم «ماده قبل» است. حتی اگر تا آن زمان قیمت آن فرش در بازار پایین آمده باشد، مریم باید تمام پولی را که از علی گرفته به او برگرداند.
علی یک وسیله را به مریم می‌فروشد و پولش را می‌گیرد. اگر بعد از قرارداد، بخشی از ارزش آن وسیله به دلیلی کم شود، این کاهش ارزش باعث نمی‌شود علی از پس دادن پولی که گرفته (به‌طور کامل یا در حد همان بخش موضوع ماده قبل) معاف شود.

سؤالات پرتکرار

اگر بعد از فروش، قیمت کالایی که فروخته‌ام پایین بیاید، آیا باز هم باید کل پول را برگردانم؟

بر اساس این ماده، بله؛ حتی اگر بعد از عقد بیع به علتی از علل، در مبیع کاهش قیمت حاصل شده باشد، فروشنده باید از عهده تمام ثمنی که گرفته است (نسبت به کل یا بعض) برآید.

منظور از «ماده قبل» در این ماده چیست؟

این متن فقط به ماده قبلی همین قانون ارجاع داده و محتوای آن را بازگو نکرده است؛ برای دانستن جزئیات آن باید به همان ماده مراجعه شود.

آیا فروشنده همیشه باید همهٔ پول را پس بدهد یا فقط بخشی از آن را؟

این ماده می‌گوید فروشنده باید از عهده تمام ثمنی که گرفته است نسبت به «کل یا بعض» برآید؛ یعنی میزان آن به همان موضوعی بستگی دارد که در ماده قبل آمده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۳۹۲ قانون مدنی — لویادسک