ماده ۲۷۵ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

متعهدله را نمیتوان مجبور نمود که چیز دیگری به غیر آنچه که موضوع تعهد است قبول نماید اگرچه آن شیء قیمتاً معادل یا بیشتر از‌ موضوع تعهد باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک قاعده ساده را بیان می‌کند: کسی که طلبکار است (متعهدله) را نمی‌توان مجبور کرد چیزی غیر از همان موضوع تعهد را بپذیرد. یعنی اگر در قرارداد یا تعهد توافق شده باشد که مثلاً مبلغ مشخصی پول یا یک چیز معین پرداخت شود، بدهکار نمی‌تواند به جای آن چیز دیگری بدهد و طلبکار را وادار به قبولش کند.

نکتهٔ مهم این است که این حکم حتی وقتی هم که آن چیز دیگر از نظر ارزش برابر یا حتی گران‌تر از موضوع تعهد باشد، تغییر نمی‌کند. به عبارت دیگر، ملاک این است که همان چیزی که موضوع تعهد بوده پرداخت شود، نه چیزی که ارزش مالی مشابه یا بیشتری دارد.

این ماده فقط همین یک حکم را بیان می‌کند و تبصره‌ای ندارد.

مصادیق واقعی

علی متعهد شده به مریم یک دستگاه خاص از یک کالای معین را بدهد. علی به جای آن، پول یا کالای دیگری با ارزش بیشتر پیشنهاد می‌کند؛ مریم می‌تواند قبول نکند و مجبور به پذیرش آن نیست.
در قراردادی توافق شده که ۱۰۰ گرم طلا با مشخصات معین تحویل داده شود. بدهکار پیشنهاد می‌دهد به جای آن، مبلغی پول بدهد که ارزشش بیشتر است؛ طلبکار مجبور به قبول این پیشنهاد نیست.

سؤالات پرتکرار

اگر بدهکار به جای موضوع تعهد چیز دیگری با ارزش بیشتر بدهد، طلبکار باید قبول کند؟

نه؛ بر اساس این ماده طلبکار را نمی‌توان مجبور به قبول چیز دیگری کرد، حتی اگر آن چیز ارزشی برابر یا بیشتر داشته باشد.

آیا معیار این ماده ارزش مالی چیزی است که پیشنهاد می‌شود؟

نه؛ متن ماده صریحاً می‌گوید حتی اگر آن چیز قیمتاً معادل یا بیشتر از موضوع تعهد باشد، باز هم طلبکار مجبور به قبول آن نیست.

این ماده تبصره هم دارد؟

در همین متنی که ارائه شده، برای ماده ۲۷۵ تبصره‌ای ذکر نشده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←