ماده ۲۶۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در مورد ماده قبل مشتری حق دارد که برای استرداد ثمن عیناً یا مثلاً یا قیمتاً به بایع فضولی رجوع کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده به خریدار اجازه می‌دهد در حالتی که در «ماده قبل» گفته شده، پولی یا مالی را که به عنوان قیمت (ثمن) پرداخته، از فروشنده‌ای که فضولی بوده پس بگیرد. «فروشنده فضولی» یعنی کسی که مالی را می‌فروشد که مال خودش نیست و اجازهٔ فروش آن را هم ندارد.

پس گرفتن این قیمت سه شکل دارد: اگر خودِ چیزی که پرداخت شده باقی است، همان را پس بگیرد (عیناً)؛ اگر مثل آن در دسترس است، مثل آن را بگیرد (مثلاً)؛ و اگر هیچ‌کدام ممکن نیست، ارزش آن را به پول بگیرد (قیمتاً).

نکته: این ماده دربارهٔ جزئیات «ماده قبل» توضیحی نمی‌دهد و فقط به آن ارجاع داده است؛ بنابراین شرط‌های دقیق آن حالت از همین متن روشن نمی‌شود و باید به متن همان ماده مراجعه کرد.

مصادیق واقعی

علی از مریم ماشینی می‌خرد و پول آن را می‌پردازد، اما معلوم می‌شود ماشین مال مریم نبوده و او بدون اجازه آن را فروخته است. در این حالت علی می‌تواند برای پس گرفتن پولی که داده به مریم (فروشنده فضولی) رجوع کند.
مریم به جای پول، مقداری طلا به عنوان قیمت کالا به فروشندهٔ فضولی داده است. اگر همان طلاها موجود باشد، می‌تواند همان‌ها را پس بگیرد؛ اگر موجود نباشد، مانند یا ارزش آن‌ها را مطالبه کند.

سؤالات پرتکرار

اگر فروشنده مال خودش را نفروخته باشد، خریدار پولش را از چه کسی پس بگیرد؟

طبق این ماده، خریدار حق دارد برای پس گرفتن قیمت پرداختی به همان فروشندهٔ فضولی رجوع کند.

خریدار می‌تواند به جای پول، همان چیزی را که داده پس بگیرد؟

بله؛ این ماده سه راه را گفته است: پس گرفتن خودِ همان چیز (عیناً)، پس گرفتن چیزی مانند آن (مثلاً)، یا پس گرفتن ارزش آن (قیمتاً).

منظور از «ماده قبل» در این ماده چیست؟

این ماده فقط به مادهٔ قبل از خودش ارجاع داده و محتوای آن را توضیح نداده است؛ برای دانستن آن حالت باید به متن همان ماده مراجعه کرد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←