ماده ۲۵۸ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

نسبت به منافع مالی که مورد معامله فضولی بوده است و همچنین نسبت به منافع حاصله از عوض آن اجازه یا رد از روز عقد موثر‌ خواهد بود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ معاملهٔ «فضولی» است؛ یعنی معامله‌ای که موضوع آن مال شخص دیگری است و بدون اجازهٔ او انجام شده است. در چنین معامله‌ای، صاحب واقعی مال می‌تواند بعداً آن معامله را بپذیرد (اجازه) یا رد کند.

ماده ۲۵۸ می‌گوید اثر این اجازه یا رد، دربارهٔ «منافع» مالی که مورد معاملهٔ فضولی بوده و همچنین دربارهٔ منافعی که از عوض آن (یعنی آنچه در ازای مال داده شده) به دست می‌آید، از روز عقد حساب می‌شود، نه از روزی که اجازه یا رد اعلام شده است.

به زبان ساده‌تر: زمانِ اثرگذاری اجازه یا رد، به عقب برمی‌گردد و به روز بستن قرارداد گره می‌خورد. متن این ماده فقط همین را بیان می‌کند و دربارهٔ شرایط یا جزئیات دیگر حکمی ندارد. اگر بخشی از مصادیق «منافع» برایتان مبهم است، این متن خودش تعریف آن را ارائه نکرده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی بدون اجازهٔ مریم، مال مریم را به شخص دیگری می‌فروشد. اگر مریم بعداً این معامله را اجازه یا رد کند، طبق این ماده اثر آن اجازه یا رد نسبت به منافع آن مال و منافع عوض آن، از روز عقد محاسبه می‌شود.
فرض کنید معاملهٔ فضولی روی مالی بوده که در فاصلهٔ بین عقد تا اعلام نظر صاحب مال، درآمدی داشته است. بر اساس این ماده، اجازه یا رد صاحب مال نسبت به این درآمدها هم از روز عقد اثر می‌گذارد.

سؤالات پرتکرار

اگر صاحب مال بعد از چند ماه معاملهٔ فضولی را رد یا اجازه کند، اثر آن از چه زمانی است؟

بر اساس همین ماده، اجازه یا رد نسبت به منافع مال مورد معامله و منافع عوض آن، از روز عقد اثر می‌کند؛ یعنی اثر آن به روز عقد برمی‌گردد.

این ماده دربارهٔ منافع چه چیزی صحبت می‌کند؟

دربارهٔ دو چیز: منافع مالی که مورد معاملهٔ فضولی بوده است، و منافع حاصله از عوض آن.

آیا این ماده می‌گوید اجازه یا رد چه شرایطی دارد؟

نه؛ این متن فقط دربارهٔ زمان اثرگذاری اجازه یا رد نسبت به منافع است و شرایط اجازه یا رد را بیان نمی‌کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←