ماده ۱۲۹۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در مقابل اسناد رسمی یا اسنادی که اعتبار اسناد رسمی را دارد انکار و تردید مسموع نیست و طرف می‌تواند ادعای جعلیت به اسناد‌ مزبور کند یا ثابت نماید که اسناد مزبور به جهتی از جهات قانونی از اعتبار افتاده است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ سندهای رسمی (یا سندهایی که در قانون مثل سند رسمی معتبر شمرده می‌شوند) است. می‌گوید وقتی چنین سندی در برابر شما قرار می‌گیرد، نمی‌توانید بگویید «من این را قبول ندارم» یا «این سند مورد تردید من است»؛ یعنی این دو ایراد در برابر سند رسمی شنیده نمی‌شود.

اما دو راه برای شما باقی می‌ماند: می‌توانید ادعا کنید که آن سند جعل شده است، یا ثابت کنید که سند به یکی از جهت‌هایی که قانون گفته از اعتبار افتاده است.

این ماده خودش نمی‌گوید آن «جهات قانونی» چیست و آنها را توضیح نمی‌دهد؛ فقط ارجاع می‌دهد. همچنین این متن یکی از ماده‌های بخش «ادلهٔ اثبات دعوی» در جلد سوم قانون مدنی است.

مصادیق واقعی

فرض کنید سندی رسمی به نام علی ارائه شده که نشان می‌دهد او مالی را به مریم فروخته است. علی نمی‌تواند بگوید «این سند را قبول ندارم» یا «در آن تردید دارم»، اما می‌تواند ادعا کند که این سند جعل شده است.
فرض کنید در برابر مریم یک سند رسمی ارائه می‌شود. مریم نمی‌تواند انکار یا تردید کند، ولی می‌تواند ثابت کند که این سند به یکی از جهت‌های گفته‌شده در قانون از اعتبار افتاده است.

سؤالات پرتکرار

اگر سندی رسمی به من نشان داده شود، می‌توانم بگویم قبولش ندارم؟

بر اساس این ماده، در مقابل اسناد رسمی یا اسنادی که اعتبار اسناد رسمی را دارند، انکار و تردید شنیده نمی‌شود؛ بنابراین این دو ایراد راه ندارد.

پس در برابر سند رسمی چه کاری از دستم برمی‌آید؟

این ماده می‌گوید می‌توانید ادعای جعلیت آن سند را مطرح کنید، یا ثابت کنید که سند به یکی از جهت‌های قانونی از اعتبار افتاده است.

آن جهت‌های قانونی که سند را از اعتبار می‌اندازد چیست؟

این ماده فقط به «جهتی از جهات قانونی» ارجاع می‌دهد و فهرست یا توضیح آن را بیان نکرده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۱۲۹۲ قانون مدنی — لویادسک