ماده ۱۱۸۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه طفل هم پدر و هم جد پدری داشته باشد و یکی از آن‌ها محجور یا به علتی ممنوع از تصرف در اموال مولی‌‌علیه گردد ولایت‌ قانونی او ساقط می‌شود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «ولایت قهری» است؛ یعنی اختیاری که پدر و پدربزرگ پدری به‌طور قانونی برای ادارهٔ امور و اموال فرزند خردسال دارند. متن می‌گوید اگر کودک هم پدر داشته باشد و هم پدربزرگ پدری، و یکی از این دو نفر «محجور» باشد — یعنی به حکم قانون از تصرف در اموال خودش منع شده باشد — یا به هر علت دیگری از تصرف در اموال کسی که تحت ولایت اوست منع شده باشد، ولایت قانونی همان فرد از بین می‌رود.

نکته: این ماده خودش توضیح نمی‌دهد که «محجور» چه کسی است یا چه علت‌هایی باعث «ممنوع از تصرف» می‌شود؛ این موارد را باید از متن‌های دیگر قانونی جست‌وجو کرد. همچنین این ماده صریحاً نگفته که در این حالت ولایت به‌طور خودکار به شخص دیگر منتقل می‌شود یا نه؛ فقط می‌گوید ولایت همان فردی که محجور یا ممنوع شده ساقط می‌شود.

همچنین معلوم نیست منظور از «مولی‌علیه» در این ماده دقیقاً چه کسی است؛ می‌توان آن را همان طفلی دانست که تحت ولایت است، اما متن این را روشن نمی‌کند.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی کودکی است که هم پدر دارد و هم پدربزرگ پدری. اگر پدر علی به دلیل حکم قانونی در اموال خودش ممنوع از تصرف شود (محجور شناخته شود)، طبق این ماده ولایت قانونی پدر بر علی ساقط می‌شود.
فرض کنید مریم کودکی است که پدرش به علتی ممنوع از تصرف در اموال او شده است؛ در این صورت ولایت قانونی پدر بر مریم از بین می‌رود.

سؤالات پرتکرار

اگر پدر کودک محجور شود، ولایت او چه می‌شود؟

طبق این ماده، ولایت قانونی او ساقط می‌شود.

منظور از «محجور» در این ماده چیست؟

همین متن توضیح نمی‌دهد؛ فقط می‌گوید محجور کسی است که در اموال خود حق تصرف ندارد و به همین دلیل ولایتش ساقط می‌شود. جزئیات آن در متن دیگری باید بررسی شود.

اگر پدربزرگ پدری ممنوع از تصرف شود، آیا ولایت پدر هم از بین می‌رود؟

طبق این ماده، فقط ولایت قانونی خود همان شخصی که محجور یا ممنوع از تصرف شده ساقط می‌شود؛ متن درباره اثر آن بر ولایت شخص دیگر چیزی نمی‌گوید.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←
ماده ۱۱۸۲ قانون مدنی — لویادسک