ماده ۱۰۷۲ قانون مدنی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

در صورتی که وکالت به طور اطلاق داده شود وکیل نمی‌تواند موکله را برای خود تزویج کند، مگر این که این اذن صریحاً به او داده شده ‌باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ «وکالت در نکاح» است؛ یعنی وقتی زنی به کسی وکالت می‌دهد که کارهای مربوط به ازدواج او را انجام دهد. طبق این ماده، اگر این وکالت «به طور اطلاق» داده شده باشد (یعنی کسی که وکالت می‌دهد هیچ قید و شرطی نگذاشته باشد)، وکیل نمی‌تواند آن زن را به ازدواج خودش دربیاورد.

استثنای این حکم هم روشن است: اگر کسی که وکالت می‌دهد، اجازهٔ صریح و آشکار داده باشد که وکیل خودش بتواند با او ازدواج کند، در آن صورت این کار ممکن می‌شود. نکتهٔ مهم اینکه اجازه باید «صریح» باشد؛ یعنی با کلمات روشن گفته شده باشد.

این متن تنها یک حکم کلی است و تبصره‌ای ندارد.

مصادیق واقعی

مریم به علی وکالت می‌دهد که در کارهای مربوط به ازدواج او اقدام کند، ولی هیچ شرطی نمی‌گذارد و نمی‌گوید وکیل می‌تواند خودش با او ازدواج کند. در این حالت علی نمی‌تواند مریم را برای خودش تزویج کند.
مریم به علی وکالت می‌دهد و در نوشته صریحاً می‌نویسد که علی می‌تواند خودش با او ازدواج کند. در این حالت، چون اذن صریح داده شده، این کار ممکن است.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی به من وکالت مطلق بدهد، می‌توانم خودم با او ازدواج کنم؟

نه، در وکالت مطلق وکیل نمی‌تواند موکله را برای خود تزویج کند، مگر اینکه اذن صریح به او داده شده باشد.

منظور از «اذن صریح» در این ماده چیست؟

اجازه‌ای که آشکار و روشن داده شده باشد. در مقابل، اگر وکالت بدون قید و شرط داده شده باشد، این اجازه وجود ندارد.

اگر وکالت مطلق باشد ولی وکیل خودش بخواهد با موکله ازدواج کند، چه می‌شود؟

طبق این متن، چنین کاری مجاز نیست مگر اینکه اذن صریح داده شده باشد.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مدنی ←