ماده ۵۳۱ فصل پنجم قانون مجازات اسلامی

متن بازبینی‌نشده

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اشخاصی که مرتکب جرایم مذکور در مواد قبل شده‌اند هر گاه قبل از تعقیب به دولت اطلاع دهند و سایر مرتکبین را در صورت بودن‌معرفی کنند یا بعد از تعقیب وسایل دستگیری آنها را فراهم نمایند حسب مورد در مجازات آنان تخفیف داده می‌شود و یا از مجازات معاف خواهند‌شد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک حکم تخفیفی برای کسانی است که در جرایم جعل و تزویر (همان جرایمی که در مواد پیشین همین فصل آمده) دست داشته‌اند.

بر اساس این متن، اگر چنین شخصی پیش از آنکه تعقیب کیفری علیه او آغاز شود به دولت اطلاع بدهد و دیگر کسانی که در ارتکاب آن جرم نقش داشته‌اند را — در صورتی که چنین اشخاصی وجود داشته باشند — معرفی کند، یا اگر پس از شروع تعقیب، زمینه دستگیری آن‌ها را فراهم کند، دادگاه حسب مورد مجازات او را کم می‌کند یا او را از مجازات معاف می‌کند.

نکته: این ماده به «مواد قبل» ارجاع داده است، اما در همین متن محتوای آن مواد نیامده و مشخص نشده کدام جرایم دقیقاً مصداق دارد؛ همچنین متن نمی‌گوید تخفیف چقدر است یا در چه شرایطی معافیت اعمال می‌شود و این را به تشخیص مقام رسیدگی‌کننده واگذار کرده است. عبارت «در صورت بودن» در متن به این معناست که معرفی دیگر مرتکبین تنها وقتی لازم است که مرتکب دیگری وجود داشته باشد.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی در جعل یک سند دست داشته و مریم هم در این کار با او همکاری کرده است. اگر علی پیش از آنکه تعقیب او شروع شود، موضوع را به دولت اطلاع دهد و مریم را هم معرفی کند، مطابق این ماده مجازات او تخفیف داده می‌شود یا از مجازات معاف می‌شود.
فرض کنید مریم پس از آنکه تعقیب علیه او آغاز شده، کاری کند که زمینه دستگیری همدستش فراهم شود؛ در این حالت هم این ماده می‌گوید مجازات او تخفیف داده می‌شود یا از مجازات معاف خواهد شد.

سؤالات پرتکرار

اگر قبل از اینکه پرونده‌ای علیه من تشکیل شود، خودم به دولت خبر بدهم و همدستم را هم معرفی کنم، چه اتفاقی می‌افتد؟

طبق این متن، در این حالت مجازات شما تخفیف داده می‌شود یا از مجازات معاف می‌شوید.

اگر بعد از شروع تعقیب، من فقط به دولت اطلاع بدهم ولی همدست را معرفی نکنم چه؟

این متن دو حالت را جدا کرده است: اطلاع‌دادن و معرفی دیگر مرتکبین قبل از تعقیب، یا فراهم‌کردن وسایل دستگیری آن‌ها بعد از تعقیب. متن دربارهٔ حالت دیگری که در این پرسش آمده حکمی بیان نکرده است.

منظور از «سایر مرتکبین» چه کسانی است؟

همان دیگر افرادی که در ارتکاب همان جرم دخالت داشته‌اند؛ متن اضافه کرده که معرفی آن‌ها «در صورت بودن» یعنی اگر چنین اشخاصی وجود داشته باشند لازم است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←