ماده ۴۰۴ فصل دوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

اگر شخصی بدون آسیب رساندن به حدقه چشم دیگری، بینایی آن را ازبین ببرد، فقط بینایی چشم مرتکب، قصاص می‌شود. چنانچه بدون آسیب به حدقه چشم مرتکب، قصاص ممکن نباشد، تبدیل به دیه می‌شود و مرتکب به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در قانون محکوم می‌شود.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ حالتی است که کسی بینایی چشم دیگری را از بین می‌برد، ولی به خودِ حدقهٔ (کاسهٔ) چشم آن شخص آسیبی نمی‌زند. در چنین حالتی، مجازات او این است که فقط بینایی چشم خودش قصاص شود؛ یعنی همان کاری که کرده، به شکلی محدود و فقط نسبت به بینایی، بر او انجام شود.

اما اگر قصاص کردن بینایی چشم مرتکب، بدون آسیب رساندن به حدقهٔ چشم او ممکن نباشد، این قصاص انجام نمی‌شود و به جای آن دیه (جبران مالی) گرفته می‌شود. در این حالت مرتکب هم باید دیه بپردازد و هم به تعزیری که در قانون مقرر شده محکوم می‌شود؛ خودِ این ماده مقدار دیه یا نوع و میزان تعزیر را مشخص نکرده و آن را به قانون ارجاع داده است.

مصادیق واقعی

فرض کنید علی با اقدامی بینایی چشم مریم را از بین می‌برد، بدون اینکه به حدقهٔ چشم او آسیبی برسد. بر اساس این ماده، اگر امکان قصاص بینایی چشم علی بدون آسیب به حدقهٔ چشمش وجود داشته باشد، فقط بینایی چشم او قصاص می‌شود.
در همان مثال، اگر قصاص بینایی چشم علی بدون آسیب زدن به حدقهٔ چشمش ممکن نباشد، قصاص انجام نمی‌شود و علی به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در قانون محکوم می‌شود.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی بینایی چشمم را از بین ببرد ولی به خودِ چشمم (حدقه) آسیب نزند، چه اتفاقی برایش می‌افتد؟

بر اساس این ماده، فقط بینایی چشم او قصاص می‌شود؛ یعنی همان از بین بردن بینایی، نه چیزی بیشتر.

اگر قصاص بینایی چشم او بدون آسیب به حدقهٔ چشمش ممکن نباشد چه می‌شود؟

قصاص تبدیل به دیه می‌شود و مرتکب به پرداخت دیه و تعزیر مقرر در قانون محکوم می‌شود.

مقدار دیه یا نوع تعزیر در همین ماده مشخص شده است؟

نه؛ این ماده مقدار دیه را تعیین نکرده و دربارهٔ تعزیر فقط گفته «تعزیر مقرر در قانون»، بدون اینکه نوع یا میزان آن را در همین متن بیان کند.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←