ماده ۳۰۶ فصل سوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

جنایت عمدی بر جنین، هرچند پس از حلول روح باشد، موجب قصاص نیست. در این صورت مرتکب علاوه بر پرداخت دیه به مجازات تعزیری مقرر در کتاب پنجم«تعزیرات» محکوم می‌شود.

تبصره

اگر جنینی زنده متولد شود و دارای قابلیت ادامه حیات باشد و جنایت قبل از تولد، منجر به نقص یا مرگ او پس از تولد شود و یا نقص او بعد از تولد باقی بماند قصاص ثابت است.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ جنایت عمدی بر جنین است. بر اساس این متن، چنین کاری — حتی اگر بعد از دمیده شدن روح در جنین انجام شده باشد — قصاص ندارد. در این حالت، مرتکب علاوه بر اینکه باید دیه بپردازد، به مجازات تعزیری که در کتاب پنجم «تعزیرات» مقرر شده محکوم می‌شود. متن ماده در اینجا فقط به کتاب پنجم «تعزیرات» ارجاع داده و محتوای آن را بیان نکرده است.

تبصرهٔ این ماده یک حالت استثنا را بیان می‌کند: اگر جنین زنده به دنیا بیاید و قابلیت ادامهٔ حیات داشته باشد، و جنایتی که قبل از تولد بر او وارد شده باعث نقص یا مرگ او پس از تولد شود، یا نقص او بعد از تولد هم باقی بماند، در این صورت قصاص ثابت است.

به زبان ساده، اصل بر این است که جنایت بر جنین قصاص ندارد و به دیه و مجازات تعزیری منتهی می‌شود، مگر در وضعیتی که تبصره گفته است.

مصادیق واقعی

علی به شکم مریم که باردار است ضربه می‌زند و به جنین او آسیب می‌رسد. بر اساس این ماده، برای جنایت بر جنین قصاص اعمال نمی‌شود و علی باید دیه بپردازد و به مجازات تعزیری مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می‌شود.
حسن قبل از تولد به جنین مریم آسیب می‌زند. کودک زنده به دنیا می‌آید و قابلیت ادامهٔ حیات دارد، اما همان آسیب باعث می‌شود نقص او پس از تولد باقی بماند. در این حالت، بر اساس تبصرهٔ این ماده قصاص ثابت است.

سؤالات پرتکرار

اگر کسی عمداً به جنینی آسیب بزند، آیا قصاص می‌شود؟

بر اساس این ماده، جنایت عمدی بر جنین — حتی پس از دمیده شدن روح — موجب قصاص نیست؛ مرتکب باید دیه بپردازد و به مجازات تعزیری مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می‌شود.

در چه صورتی برای جنایت بر جنین قصاص ثابت است؟

طبق تبصره، اگر جنین زنده متولد شود و قابلیت ادامهٔ حیات داشته باشد و جنایت قبل از تولد منجر به نقص یا مرگ او پس از تولد شود، یا نقص او بعد از تولد باقی بماند، قصاص ثابت است.

منظور از مجازات تعزیری در این ماده چیست؟

متن این ماده فقط گفته که مرتکب به مجازات تعزیری مقرر در کتاب پنجم «تعزیرات» محکوم می‌شود و توضیح بیشتری دربارهٔ آن مجازات نداده است؛ محتوای آن کتاب در این متن نیامده.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←