ماده ۱۹۲ فصل سوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

قاضی مکلف است حق جرح و تعدیل شهود را به طرفین اعلام کند.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده یک تکلیف برای قاضی تعیین می‌کند: قاضی موظف است به طرفین دعوا اعلام کند که حق «جرح و تعدیل» شهود را دارند. «جرح» یعنی طرفین می‌توانند نسبت به یک شاهد ایراد بگیرند و بگویند این شاهد شرایط لازم برای شهادت دادن را ندارد؛ «تعدیل» یعنی می‌توانند درست بودن و عادل بودن شاهد را تأیید کنند.

بر اساس همین متن، این حق باید به طرفین اعلام شود، یعنی قاضی نمی‌تواند آن را ناگفته بگذارد. اما خودِ متن توضیح نمی‌دهد که این حق چگونه و در چه مرحله‌ای باید اعمال شود یا جرح و تعدیل چه اثری بر پرونده دارد؛ این موارد از متن حاضر روشن نیست.

مصادیق واقعی

در یک پرونده کیفری، فردی به نام علی به عنوان شاهد در دادگاه حرف می‌زند. قاضی باید به طرفین پرونده بگوید که می‌توانند نسبت به این شاهد جرح یا تعدیل مطرح کنند.
مریم در پرونده کیفری شهادت می‌دهد و قاضی پیش از ادامه، حق جرح و تعدیل را به طرفین اعلام می‌کند تا هر کدام نظرشان دربارهٔ این شاهد را بگویند.

سؤالات پرتکرار

جرح و تعدیل شهود یعنی چه؟

بر اساس متن این ماده، جرح و تعدیل حقی است که طرفین دعوا نسبت به شهود دارند؛ اما خود این ماده توضیح نمی‌دهد که این دو اصطلاح دقیقاً چه معنایی دارند.

قاضی باید این حق را به چه کسی اطلاع بدهد؟

به طرفین؛ یعنی همان دو طرف پرونده.

اگر قاضی این حق را اعلام نکند چه می‌شود؟

این ماده فقط می‌گوید قاضی مکلف است این حق را اعلام کند؛ دربارهٔ نتیجهٔ اعلام‌نکردن آن چیزی در این متن نیامده است.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←