ماده ۸ فصل دوم قانون مجازات اسلامی

سلب مسئولیت: تیم حقوقی لویادسک قوانین و مصوبات را به‌طور مداوم بررسی و در صورت تغییر به‌روزرسانی می‌کند؛ با این حال، اگر قصد استناد به قانونی را دارید، پیش از آن متن آن را از طریق مراجع رسمی کشور بررسی کنید.

هرگاه شخص غیرایرانی در خارج از ایران علیه شخصی ایرانی یا علیه کشور ایران مرتکب جرمی به جز جرائم مذکور در مواد قبل شود و در ایران یافت و یا به ایران اعاده گردد، طبق قوانین جزائی جمهوری اسلامی ایران به جرم او رسیدگی می‌شود، مشروط بر اینکه: الف- متهم در جرائم موجب تعزیر در محل وقوع جرم، محاکمه و تبرئه نشده یا در صورت محکومیت، مجازات کلاً یا بعضاً درباره او اجراء نشده باشد. ب- رفتار ارتکابی در جرائم موجب تعزیر به موجب قانون جمهوری اسلامی ایران و قانون محل وقوع، جرم باشد.

توضیح این ماده به زبان عامیانه

این ماده دربارهٔ شخص غیرایرانی است که در خارج از ایران، علیه یک شخص ایرانی یا علیه کشور ایران مرتکب جرمی شود؛ به جز جرائمی که در مواد قبل گفته شده است. اگر این شخص در ایران پیدا شود یا به ایران اعاده گردد، طبق قوانین جزائی جمهوری اسلامی ایران به جرم او رسیدگی می‌شود.

برای رسیدگی، در جرائم موجب تعزیر دو شرط در متن آمده است: اول، متهم در محل وقوع جرم محاکمه و تبرئه نشده باشد یا اگر محکوم شده، مجازات او کلاً یا بعضاً اجرا نشده باشد. دوم، رفتاری که انجام شده هم در قانون ایران و هم در قانون محل وقوع جرم، جرم باشد.

در متن ارائه‌شده تبصره‌ای برای این ماده ذکر نشده است. همچنین تعیین تکلیف جرائم غیرتعزیری، فراتر از این دو شرط، در همین متن به صراحت روشن نیست.

مصادیق واقعی

مریم که غیرایرانی است، در خارج از ایران علیه علی که ایرانی است مرتکب جرمی تعزیری می‌شود. اگر مریم در ایران پیدا شود یا به ایران اعاده گردد، بر اساس این ماده به جرم او طبق قوانین جزائی ایران رسیدگی می‌شود، مشروط بر اینکه در محل وقوع جرم محاکمه و تبرئه نشده باشد یا مجازاتش اجرا نشده باشد و رفتارش هم در قانون ایران و هم در قانون محل وقوع جرم، جرم باشد.
فرض کنید مریمِ غیرایرانی در خارج از ایران علیه کشور ایران مرتکب رفتاری شود، اما آن رفتار در قانون محل وقوع جرم، جرم نباشد. در این صورت، شرط بند ب برای جرائم موجب تعزیر برقرار نیست.

سؤالات پرتکرار

این ماده دربارهٔ چه کسی و چه جرمی صحبت می‌کند؟

دربارهٔ شخص غیرایرانی که در خارج از ایران علیه یک شخص ایرانی یا علیه کشور ایران مرتکب جرمی شود، به جز جرائم مذکور در مواد قبل، و بعد در ایران پیدا شود یا به ایران اعاده گردد.

برای رسیدگی به جرم این شخص چه شرایطی لازم است؟

در جرائم موجب تعزیر، متهم نباید در محل وقوع جرم محاکمه و تبرئه شده باشد یا اگر محکوم شده، مجازاتش کلاً یا بعضاً اجرا شده باشد. همچنین رفتار ارتکابی باید هم در قانون ایران و هم در قانون محل وقوع، جرم باشد.

اگر رفتار در محل وقوع جرم، جرم نباشد چه می‌شود؟

بر اساس بند ب، برای جرائم موجب تعزیر، رفتار باید هم در قانون ایران و هم در قانون محل وقوع جرم باشد. بنابراین اگر در محل وقوع جرم، جرم نباشد، این شرط برقرار نیست.

مشاهدهٔ متن کامل قانون مجازات اسلامی ←